Soru:
Türkiye'de tarım sektörünün genel özellikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Tarımsal üretim büyük ölçüde doğal koşullara bağımlıdır.
B) Tarım arazileri genellikle küçük ve parçalı bir yapıya sahiptir.
C) Tarımın gayri safi yurt içi hasıla (GSYİH) içindeki payı son yıllarda artış eğilimindedir.
D) Ülkenin farklı iklim tiplerine sahip olması, ürün çeşitliliğini artırmaktadır.
E) Nadas uygulaması, sulama imkanlarının yetersiz olduğu bölgelerde halen yaygın olarak görülmektedir.
Doğru Cevap: C
✍️ Çözüm:Bu soruda Türkiye tarım sektörünün genel özellikleri hakkında verilen ifadelerden hangisinin yanlış olduğu istenmektedir. İfadeleri tek tek inceleyelim:
- A) Tarımsal üretim büyük ölçüde doğal koşullara bağımlıdır: Türkiye'de tarım, yağış miktarı ve dağılışı, sıcaklık değerleri, don olayları gibi iklim koşullarından önemli ölçüde etkilenmektedir. Özellikle kuru tarım yapılan bölgelerde bu bağımlılık daha belirgindir. Bu ifade doğrudur.
- B) Tarım arazileri genellikle küçük ve parçalı bir yapıya sahiptir: Miras yoluyla bölünen araziler ve tarihsel süreçten gelen uygulamalar nedeniyle Türkiye'deki tarım arazileri genellikle küçük ölçekli ve dağınık parsellerden oluşmaktadır. Bu durum, modern tarım yöntemlerinin ve büyük makinelerin kullanımını zorlaştırmaktadır. Bu ifade doğrudur.
- C) Tarımın gayri safi yurt içi hasıla (GSYİH) içindeki payı son yıllarda artış eğilimindedir: Gelişmekte olan ülkelerde ve Türkiye'de, sanayi ve hizmet sektörlerinin gelişmesiyle birlikte tarım sektörünün GSYİH içindeki payı genellikle azalma eğilimi göstermektedir. Mutlak tarımsal üretim miktarı artsa bile, ekonominin genel büyüklüğü içinde tarımın oranı düşmektedir. Bu nedenle bu ifade yanlıştır.
- D) Ülkenin farklı iklim tiplerine sahip olması, ürün çeşitliliğini artırmaktadır: Türkiye, Karadeniz, Akdeniz, karasal ve geçiş iklimleri gibi farklı iklim özelliklerine sahip olduğu için buğday, arpa, mısır, pirinç, pamuk, tütün, çay, fındık, turunçgiller gibi çok çeşitli ürünlerin yetiştirilmesine olanak sağlamaktadır. Bu ifade doğrudur.
- E) Nadas uygulaması, sulama imkanlarının yetersiz olduğu bölgelerde halen yaygın olarak görülmektedir: Nadas, toprağın bir yıl ekilmeden dinlendirilerek verimliliğinin artırılması ve nem biriktirmesi amacıyla yapılan bir uygulamadır. Özellikle İç Anadolu, Güneydoğu Anadolu gibi sulama imkanlarının kısıtlı olduğu kurak ve yarı kurak bölgelerde yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu ifade doğrudur.
Yukarıdaki açıklamalara göre, tarımın GSYİH içindeki payının artış eğiliminde olduğu ifadesi yanlıştır. Aksine, bu oran genellikle azalmaktadır.
