🎨 2026 TYT Coğrafya: İzohips Eğrilerinin Özellikleri Nelerdir?
İzohipsler, haritalarda yeryüzünün şeklini göstermeye yarayan hayali eğrilerdir. Aynı yükseltiye sahip noktaları birleştirirler. Bu eğrilerin özelliklerini bilmek, harita okuma becerini geliştirmene yardımcı olur. İşte izohips eğrilerinin temel özellikleri:
- ⛰️ Eş Yükselti: Her izohips eğrisi üzerindeki tüm noktalar aynı yüksekliğe sahiptir. Örneğin, 100 metrelik izohips eğrisi üzerindeki her yer 100 metre yüksekliktedir.
- 📏 Eş Aralıklı Olma Zorunluluğu: İzohipsler arasındaki yükselti farkı haritanın her yerinde aynıdır. Bu farka eküidistans denir. Eküidistans değeri haritanın lejantında belirtilir.
- 〰️ Sıklaşma ve Seyrelme: İzohipslerin sıklaştığı yerlerde eğim fazladır (yamaç diktir), seyrekleştiği yerlerde ise eğim azdır (yamaç eğimsizdir).
- 🌊 Deniz Seviyesi: İzohipsler deniz seviyesinde 0 (sıfır) metre değerini gösterir.
- 🚫 Kesişmeme: İzohipsler normalde birbirlerini kesmezler. Sadece bir şelale veya çok dik bir uçurum gibi özel durumlarda üst üste gelebilirler.
- 🔄 İçe Doğru Alçalma: Kapalı çukurları (göller, kraterler vb.) göstermek için kullanılan izohipsler içe doğru alçalır. Bu durumu belirtmek için içe doğru kısa çizgiler (tırnaklar) kullanılır.
- 🏔️ Zirveler: Bir tepenin veya dağın zirvesi, en içteki izohips eğrisi ile gösterilir. Zirvenin yüksekliği, bu eğrinin değerinden biraz daha fazladır.
- ırmakları kesmezler.
🏞️ İzohipslerin Şekilleri ve Anlamları
İzohipslerin harita üzerindeki şekilleri, arazinin yapısı hakkında önemli bilgiler verir.
- Vadi: İzohipsler, vadilerde "V" şeklinde kıvrımlar yaparlar. "V"nin sivri ucu, akarsuyun akış yönünü gösterir.
- Sırt: İzohipsler, sırtlarda ters "V" şeklinde kıvrımlar yaparlar.
- Delta: Akarsuyun denize döküldüğü yerlerde, izohipsler denize doğru yayılırlar.
