🧪 2026 TYT Fizik: Bilimsel Gösterim Formülü Nasıl Uygulanır?
Bilimsel gösterim, çok büyük veya çok küçük sayıları daha kolay ifade etmek için kullanılan bir yöntemdir. Bu yöntemde sayılar, 1 ile 10 arasında (1 dahil, 10 hariç) bir sayı ve 10'un kuvveti şeklinde yazılır.
- 💡 Temel Formül: $a \times 10^b$
- `a`: 1 ile 10 arasında bir sayı (1 ≤ a < 10)
- `b`: 10'un kuvveti (tam sayı)
📏 Bilimsel Gösterime Çevirme Adımları
- 📌 Adım 1: Sayıyı oluşturan rakamları belirleyin.
- 📌 Adım 2: Ondalık virgülü, sayının en solundaki sıfır olmayan rakamın sağına gelecek şekilde yerleştirin.
- 📌 Adım 3: Virgülü kaydırdığınız basamak sayısını belirleyin. Bu sayı, 10'un kuvveti olacaktır.
- Eğer virgülü sola kaydırdıysanız, kuvvet pozitif olur.
- Eğer virgülü sağa kaydırdıysanız, kuvvet negatif olur.
✍️ Örnek Sorular ve Çözümleri
Soru 1: 345000 sayısını bilimsel gösterimle ifade ediniz.
Çözüm:
- 👉 Virgülü 5 basamak sola kaydırırız: 3,45
- 👉 10'un kuvveti 5 olur: $3,45 \times 10^5$
Soru 2: 0,000027 sayısını bilimsel gösterimle ifade ediniz.
Çözüm:
- 👉 Virgülü 5 basamak sağa kaydırırız: 2,7
- 👉 10'un kuvveti -5 olur: $2,7 \times 10^{-5}$
Soru 3: Aşağıdaki işlemlerin sonucunu bilimsel gösterimle ifade ediniz: $(2 \times 10^3) \times (3 \times 10^4)$
Çözüm:
- 👉 Sayıları ve 10'un kuvvetlerini ayrı ayrı çarpalım: $2 \times 3 = 6$ ve $10^3 \times 10^4 = 10^{3+4} = 10^7$
- 👉 Sonuç: $6 \times 10^7$
Soru 4: Aşağıdaki işlemlerin sonucunu bilimsel gösterimle ifade ediniz: $(8 \times 10^8) / (4 \times 10^2)$
Çözüm:
- 👉 Sayıları ve 10'un kuvvetlerini ayrı ayrı bölelim: $8 / 4 = 2$ ve $10^8 / 10^2 = 10^{8-2} = 10^6$
- 👉 Sonuç: $2 \times 10^6$
💡 Pratik İpuçları
- ✅ Bilimsel gösterimdeki sayıyı normal sayıya çevirirken, kuvvet pozitifse virgülü sağa, negatifse sola kaydırın.
- ✅ İşlemlerde, 10'un kuvvetlerini aynı yapmaya çalışmak kolaylık sağlar. Örneğin, $3 \times 10^5 + 2 \times 10^4$ işlemini yaparken, $2 \times 10^4$ ifadesini $0,2 \times 10^5$ şeklinde yazabilirsiniz.
Umarım bu örnekler, bilimsel gösterimi anlamanıza ve uygulamanıza yardımcı olur. Başarılar!