🧪 2026 TYT Kimya: Çözünürlük Nedir?
Çözünürlük, kimyanın önemli bir konusudur ve TYT sınavında da karşımıza çıkabilir. Gelin, bu konuyu basitçe öğrenelim!
💧 Çözünürlük Ne Anlama Gelir?
Çözünürlük, bir maddenin (genellikle katı) belirli bir sıcaklıkta belirli bir miktar çözücü içinde çözünebilme miktarına denir. Yani, ne kadarının çözelti oluşturabileceğini gösterir.
- 💧 Çözücü: Bir maddeyi içinde çözen sıvıdır (örneğin, su).
- 🍬 Çözünen: Çözücü içinde çözünen maddedir (örneğin, şeker).
- 🍹 Çözelti: Çözücü ve çözünenin homojen karışımıdır (örneğin, şekerli su).
🌡️ Çözünürlüğe Etki Eden Faktörler Nelerdir?
Çözünürlüğü etkileyen birkaç önemli faktör vardır:
- 🌡️ Sıcaklık: Genellikle sıcaklık arttıkça katıların çözünürlüğü artar. Ancak gazların çözünürlüğü azalır.
- pressure Basınç: Özellikle gazların çözünürlüğü üzerinde etkilidir. Basınç arttıkça gazların çözünürlüğü artar.
- polar Çözücü ve Çözünenin Türü: Benzer yapılı maddeler genellikle birbiri içinde daha iyi çözünür. "Benzer benzeri çözer" ilkesi geçerlidir. Polar maddeler polar çözücülerde, apolar maddeler apolar çözücülerde daha iyi çözünür.
⚖️ Çözünürlük Nasıl İfade Edilir?
Çözünürlük genellikle aşağıdaki şekillerde ifade edilir:
- 🧪 Gram/Litre (g/L): 1 litre çözücüde çözünen madde miktarı gram cinsinden.
- ⚗️ Mol/Litre (mol/L) veya Molarite (M): 1 litre çözücüde çözünen madde miktarı mol cinsinden.
❓ TYT'de Çözünürlük Soruları Nasıl Çözülür?
TYT'de çözünürlük sorularını çözerken aşağıdaki adımları takip edebilirsin:
- 📝 Soruyu Dikkatlice Oku: Sorunun ne istediğini tam olarak anla. Hangi maddenin çözünürlüğü soruluyor? Sıcaklık ve basınç değerleri verilmiş mi?
- 📊 Verilen Bilgileri Not Al: Çözücü ve çözünenin türü, sıcaklık, basınç gibi bilgileri not al.
- 🧮 Gerekli Hesaplamaları Yap: Çözünürlük değerini kullanarak istenen miktarı hesapla. Oran orantı kurabilirsin.
- ✅ Cevabı Kontrol Et: Bulduğun cevabın mantıklı olup olmadığını kontrol et. Birimlere dikkat et.
💡 Örnek Soru:
25°C'de 100 gram suda en fazla 36 gram NaCl (sofra tuzu) çözünebiliyor. Buna göre, aynı sıcaklıkta 50 gram suda en fazla kaç gram NaCl çözünebilir?
Çözüm:
Oran orantı kurarak çözebiliriz:
100 gram su → 36 gram NaCl
50 gram su → x gram NaCl
$x = \frac{50 \times 36}{100} = 18$ gram NaCl
Cevap: 18 gram NaCl
Umarım bu bilgiler, 2026 TYT Kimya sınavına hazırlanırken çözünürlük konusunu anlamana yardımcı olur! Başarılar!
