Açığa satış, yatırımcıların sahip olmadıkları bir varlığı (genellikle hisse senedi) ödünç alarak satması ve fiyatının düşmesini bekleyerek daha düşük bir fiyattan geri alıp iade etmesi işlemidir. Amaç, fiyat düşüşünden kar elde etmektir.
Açığa satış yaparken, aracı kurumlar yatırımcılardan teminat talep eder. Bu teminat, potansiyel kayıpları karşılamak için bir güvence görevi görür. Teminat, nakit veya menkul kıymetler şeklinde olabilir.
Açığa satış pozisyonu açılırken yatırılması gereken minimum teminat tutarıdır. Genellikle pozisyonun değerinin belirli bir yüzdesi olarak belirlenir.
Pozisyonun açık kalabilmesi için hesapta bulundurulması gereken minimum teminat tutarıdır. Eğer hesap değeri bu seviyenin altına düşerse, aracı kurum ek teminat (margin call) talep eder.
Eğer açığa satış pozisyonunuzda zarar ederseniz ve hesabınızdaki teminat, sürdürme teminatı seviyesinin altına düşerse, aracı kurum size bir "margin call" gönderir. Bu, hesabınıza ek teminat yatırmanız gerektiği anlamına gelir. Eğer teminatı zamanında tamamlamazsanız, pozisyonunuz aracı kurum tarafından otomatik olarak kapatılabilir.
Diyelim ki bir hisse senedinin fiyatının düşeceğine inanıyorsunuz ve 100 adet hisseyi ₺100'den açığa sattınız. Toplam pozisyon değeriniz ₺10.000. Aracı kurumunuzun başlangıç teminatı oranı %50 ve sürdürme teminatı oranı %30 olsun.
Eğer hisse senedinin fiyatı yükselirse ve pozisyonunuz zarar etmeye başlarsa, hesabınızdaki teminat değeri düşecektir. Eğer hesabınızdaki değer ₺3.000'in altına düşerse, aracı kurum size margin call gönderecektir. Bu durumda, hesabınıza ek teminat yatırmanız veya pozisyonunuzu kapatmanız gerekecektir.
Açığa satış, potansiyel olarak karlı bir strateji olabilir, ancak yüksek risk içerir. Teminat gereksinimlerini ve margin call mekanizmasını anlamak, risklerinizi yönetmek ve beklenmedik kayıplardan korunmak için önemlidir.