Asal sayılar, sadece 1'e ve kendisine bölünebilen sayılardır. Bölünebilme kuralları ise bir sayının başka bir sayıya tam bölünüp bölünmediğini anlamamızı sağlayan pratik yöntemlerdir. Bu iki kavram, matematikte birçok alanda karşımıza çıkar ve özellikle TYT sınavında zaman kazanmamızı sağlar.
En küçük asal sayı 2'dir. İlk birkaç asal sayı şunlardır:
Bir sayının 2 ile bölünebilmesi için son rakamının çift olması gerekir (0, 2, 4, 6, 8).
Bir sayının 3 ile bölünebilmesi için rakamları toplamının 3 veya 3'ün katı olması gerekir.
Bir sayının 5 ile bölünebilmesi için son rakamının 0 veya 5 olması gerekir.
7 ile bölünebilme kuralı biraz daha karmaşıktır. Sayının son rakamının 2 katı alınır ve sayının geri kalanından çıkarılır. Elde edilen sonuç 7 veya 7'nin katı ise sayı 7 ile tam bölünür.
Bir sayının 11 ile bölünebilmesi için, sayının rakamları sağdan sola doğru +, -, +, - şeklinde işaretlenir ve işaretli rakamlar toplanır. Elde edilen sonuç 0 veya 11'in katı ise sayı 11 ile tam bölünür.
Soru: 456x sayısı 3 ile tam bölünebildiğine göre, x yerine gelebilecek rakamlar nelerdir?
Çözüm:
4 + 5 + 6 + x = 15 + x
15 + x ifadesinin 3'ün katı olması gerekir. Bu durumda x yerine gelebilecek rakamlar 0, 3, 6, 9'dur.
Cevap: 0, 3, 6, 9