? Büyük Harflerin Kullanımı
- ? Cümleler her zaman büyük harfle başlar. Örneğin: Bugün hava çok güzel.
- ? Özel isimler büyük harfle başlar: Ayşe, İstanbul, Türkiye.
- ?? Millet ve ülke adları büyük harfle başlar: Türk, Alman, Almanya.
- ? Kitap, dergi ve gazete adları büyük harfle başlar: Nutuk, Bilim Çocuk, Hürriyet.
- ?️ Kurum ve kuruluş adları büyük harfle başlar: Türkiye Büyük Millet Meclisi, Türk Dil Kurumu.
- ? Cadde, sokak, meydan adları büyük harfle başlar: İstiklal Caddesi, Cumhuriyet Meydanı.
- ?️ Belirli tarih bildiren gün ve ay adları büyük harfle başlar: 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı, 19 Mayıs Atatürk'ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı. Ancak, belirli bir tarihi belirtmeyen ay adları küçük harfle başlar: Ocak ayında kar yağar.
? Sayıların Yazımı
- ? Sayılar metin içinde yazıyla yazılabilir: Beş elma, yirmi öğrenci.
- ? Para ile ilgili işlemlerde sayılar bitişik yazılır: Altıyüzellibeş lira.
- ? Yüzde ve binde işaretleri sayılarla bitişik yazılır: %25, ‰5.
- ⌚ Saatler ve tarihler yazılırken sayılar kullanılır: 14.30, 15 Mayıs 2024.
- ➕ Sayılar birden fazla kelimeden oluşuyorsa ayrı yazılır: Yüz kırk dört. Ancak, çek veya senet gibi ticari belgelerde bitişik yazılır.
? Kısaltmaların Yazımı
- ℹ️ Kısaltmalar genellikle büyük harfle yapılır ve sonuna nokta konur: TBMM (Türkiye Büyük Millet Meclisi), Prof. (Profesör).
- ? Ölçü birimlerinin kısaltmaları küçük harfle yazılır ve sonuna nokta konmaz: cm (santimetre), kg (kilogram).
- ?? Kuruluş, kitap, dergi ve yön adlarının kısaltmaları büyük harfle yazılır: TDK (Türk Dil Kurumu), KB (Kuzeybatı).
? "-de, -da" Bağlacı ve "-de, -da" Hal Eki
- ? Bağlaç olan "-de, -da" ayrı yazılır ve cümleden çıkarıldığında anlam bozulmaz: Ben de geliyorum. (Ben geliyorum.)
- ? Hal eki olan "-de, -da" bitişik yazılır ve cümleden çıkarıldığında anlam bozulur: Okulda ders çalışıyorum. (Okul ders çalışıyorum. - Anlamsız)
- ? Bağlaç olan "-de, -da" sertleşmeye uğramaz, yani "-te, -ta" şeklinde yazılamaz. Ancak, hal eki olan "-de, -da" sertleşerek "-te, -ta" olabilir: Kitapta, sınıfta.
? "ki" Bağlacı ve "-ki" Eki
- ? Bağlaç olan "ki" ayrı yazılır ve cümleden çıkarıldığında anlam bozulmaz: Duydum ki unutmuşsun. (Duydum unutmuşsun.)
- ? Sıfat yapan ve zamir olan "-ki" bitişik yazılır: Benimki, duvardaki.
- ⚠️ Bağlaç olan "ki" bazı kelimelerle kalıplaşmıştır ve bitişik yazılır: Sanki, oysaki, mademki, belki, çünkü, halbuki, illaki. (SOMBaHÇe şeklinde kodlayabiliriz.)
? Soru Çözümleri
❓ Soru 1: Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı vardır?
A) Ankara'da yaşıyorum.
B) Kitabı da okudum.
C) Yarınki sınav çok önemli.
D) Sen de mi geleceksin?
Doğru Cevap: C) Yarınki sınav çok önemli.
Açıklama: "Yarınki" kelimesi bitişik yazılmalıdır. Çünkü buradaki "-ki" sıfat yapım ekidir.
❓ Soru 2: Aşağıdaki kısaltmalardan hangisinin yazımı doğrudur?
A) T.B.M.M.
B) kg.
C) Dr
D) cm.
Doğru Cevap: A) T.B.M.M.
Açıklama: TBMM kısaltması büyük harflerle ve aralarına nokta konularak yazılır. kg (kilogram) kısaltmasının sonuna nokta konmaz. Dr kısaltmasının sonuna nokta konur. cm (santimetre) kısaltmasının sonuna nokta konmaz.
❓ Soru 3: Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "-de, -da" yanlış yazılmıştır?
A) Evde ders çalışıyorum.
B) Sende mi kalem yok?
C) Okulda seni gördüm.
D) Ben de sinemaya gideceğim.
Doğru Cevap: B) Sende mi kalem yok?
Açıklama: "Sende" kelimesi "-de, -da" hal eki aldığı için bitişik yazılmalıdır. Doğrusu "Sen de mi kalem yok?" olmalıdır. Burada "-de" bağlaçtır ve ayrı yazılmalıdır.
