⚔️ Kütahya-Eskişehir Savaşları: Kurtuluş Savaşı'nın Kilometre Taşları
Kütahya-Eskişehir Savaşları, Kurtuluş Savaşı'nın en kritik evrelerinden biridir. 10-24 Temmuz 1921 tarihleri arasında cereyan eden bu savaşlar, Türk ordusunun Sakarya Meydan Muharebesi öncesindeki son savunma hattını oluşturmuştur. Bu savaşların kaybedilmesi, Ankara'nın düşme tehlikesini beraberinde getirmiş ve TBMM'de büyük tartışmalara yol açmıştır.
🗓️ Savaşın Nedenleri ve Arka Planı
- 🎯 Yunan İlerleyişi: Yunan ordusu, I. ve II. İnönü Savaşları'nda aldığı yenilgilere rağmen Anadolu'daki hedeflerinden vazgeçmemişti. Amaçları, Türk ordusunu kesin bir yenilgiye uğratarak Sevr Antlaşması'nı kabul ettirmekti.
- 🇹🇷 Türk Ordusunun Durumu: Türk ordusu, İnönü Savaşları'nda kazanılan zaferlere rağmen yeterince güçlü değildi. Asker sayısı azdı, teçhizat yetersizdi ve düzenli bir ordu yapısına geçme çalışmaları henüz tamamlanmamıştı.
- 🌍 İtilaf Devletleri'nin Desteği: Yunanistan, İtilaf Devletleri (özellikle İngiltere) tarafından askeri ve siyasi olarak destekleniyordu. Bu destek, Yunan ordusunun lojistik sorunlarını aşmasına ve daha büyük bir güçle saldırmasına olanak sağlıyordu.
📍 Savaşın Gelişimi
Yunan ordusu, Kütahya ve Eskişehir'e doğru geniş bir cephede taarruza geçti. Türk ordusu, Mustafa Kemal Paşa'nın emriyle daha fazla kayıp vermemek için Sakarya Nehri'nin doğusuna çekildi. Bu geri çekilme, Ankara'da büyük bir moral bozukluğuna yol açtı.
- 🛡️ Afyonkarahisar ve Kütahya'nın Düşüşü: Yunan ordusu, Afyonkarahisar ve Kütahya'yı ele geçirdi. Bu durum, Türk ordusunun savunma hattında önemli bir gedik açtı.
- 🚂 Eskişehir'in Kaybı: Eskişehir'in de Yunan ordusunun eline geçmesi, Ankara'ya ulaşım yollarını tehlikeye soktu.
- ⬅️ Sakarya'ya Geri Çekilme: Mustafa Kemal Paşa, ordunun daha fazla kayıp vermesini önlemek ve daha iyi bir savunma hattı kurmak amacıyla Sakarya Nehri'nin doğusuna çekilme emri verdi.
❗ Savaşın Sonuçları ve Önemi
Kütahya-Eskişehir Savaşları, Türk ordusu için bir yenilgi olsa da, Kurtuluş Savaşı'nın gidişatını etkileyen önemli sonuçlar doğurmuştur.
- 💔 Moral Kaybı ve Eleştiriler: Ankara'da büyük bir moral bozukluğu yaşandı. TBMM'de Mustafa Kemal Paşa'ya yönelik eleştiriler arttı.
- 📜 Başkomutanlık Yasası: Eleştirilere rağmen, TBMM, Mustafa Kemal Paşa'ya Başkomutanlık yetkisini verdi. Bu yetki, Mustafa Kemal Paşa'nın ordu üzerindeki otoritesini artırdı ve savaşın yönetimi konusunda daha etkin kararlar almasını sağladı.
- ⏳ Sakarya Meydan Muharebesi'ne Hazırlık: Geri çekilme, Türk ordusuna Sakarya Nehri hattında daha güçlü bir savunma hattı kurma ve Sakarya Meydan Muharebesi'ne hazırlanma fırsatı verdi.
- 📈 Milli Mücadele'nin Devamı: Yenilgiye rağmen, Türk halkının bağımsızlık inancı sarsılmadı. Aksine, Milli Mücadele'ye olan destek daha da arttı.
👤 Mustafa Kemal'in Rolü
Mustafa Kemal Paşa, Kütahya-Eskişehir Savaşları sırasında zor bir karar vermek zorunda kalmıştır. Ordunun daha fazla kayıp vermesini önlemek amacıyla Sakarya'ya çekilme emri vermesi, eleştirilere neden olsa da, bu stratejik karar, Sakarya Meydan Muharebesi'nde kazanılacak zaferin temelini oluşturmuştur. Başkomutanlık yetkisini almasıyla birlikte, orduyu yeniden organize etmiş ve Sakarya'da Yunan ordusuna karşı tarihi bir zafer kazanmıştır.
