Noktalama İşaretleri Nasıl Kullanılır? Noktalama İşaretleri Ödevi İçin Kılavuz

Question

Noktalama işaretlerini kullanırken hala karıştırıyorum. Özellikle ödevlerde doğru kullanmak için nelere dikkat etmeliyim?

Answer 1

🎨 Nokta (.) Nasıl Kullanılır?

• 📚 Cümlenin Sonu: Tamamlanmış bir cümlenin sonuna konur.

  Örnek: Bugün hava çok güzel.
• 🔢 Kısaltmalar: Bazı kısaltmaların sonuna konur.

  Örnek: Dr. (Doktor), Yrd. Doç. (Yardımcı Doçent)

• 🗓️ Tarihler: Gün, ay ve yıl arasına konur.

  Örnek: 29.05.1453

• 🔗 Web Adresleri: Web adreslerinde kullanılır.

  Örnek: www.example.com

🎨 Virgül (,) Nasıl Kullanılır?

• 📝 Eş Görevli Kelimeler: Birbiri ardına sıralanan eş görevli kelime veya kelime gruplarının arasına konur.

  Örnek: Pazardan elma, armut, muz ve çilek aldım.

• 🗣️ Hitaplar: Hitap sözlerinden sonra konur.

  Örnek: Sevgili Öğrenciler,
• 🚧 Ara Sözler: Ara sözlerin başına ve sonuna konur.

  Örnek: İstanbul, Türkiye'nin en kalabalık şehri, her yıl milyonlarca turisti ağırlar.

• 🔢 Ondalık Sayılar: Ondalık sayıları ayırmada kullanılır.

  Örnek: 3,14

🎨 Noktalı Virgül (;) Nasıl Kullanılır?

• 🔗 Bağımsız Cümleler: Anlamca ilgili, ancak bağımsız cümleleri ayırmak için kullanılır.

  Örnek: At ölür, meydan kalır; yiğit ölür, şan kalır.

• ➕ Virgülle Ayrılmış Gruplar: İçinde virgül bulunan cümleleri ayırmak için kullanılır.

  Örnek: Erkekler; Ali, Veli, Mehmet; kızlar; Ayşe, Fatma, Zeynep.

🎨 İki Nokta (:) Nasıl Kullanılır?

• 📜 Açıklama: Bir ifadenin açıklanacağı durumlarda kullanılır.

  Örnek: En sevdiğim renkler: mavi, yeşil ve mor.

• 💬 Karşılıklı Konuşmalar: Konuşma metinlerinde konuşan kişiyi belirtmek için kullanılır.

  Örnek:
  Öğretmen: Nasılsınız çocuklar?
  Öğrenciler: İyiyiz öğretmenim.

• 📚 Kaynakça: Kaynak gösterirken kullanılır.

  Örnek: Yazar: Orhan Pamuk, Kitap: Benim Adım Kırmızı

🎨 Üç Nokta (...) Nasıl Kullanılır?

• ⏳ Tamamlanmamış Cümleler: Söylenmek istenmeyen veya tamamlanmamış cümlelerin sonuna konur.

  Örnek: Ne diyeceğimi bilemiyorum...

• ➕ Benzer Örnekler: Benzer örneklerin devam edebileceğini göstermek için kullanılır.

  Örnek: Meyvelerden elma, armut, çilek...

• 🤫 Gizli Tutulan İfadeler: Bir şeyin gizli tutulduğunu belirtmek için kullanılır.

  Örnek: ... Beyefendi geldi.

🎨 Soru İşareti (?) Nasıl Kullanılır?

• ❓ Soru Cümleleri: Soru anlamı taşıyan cümlelerin sonuna konur.

  Örnek: Nereye gidiyorsun?

• 🤔 Bilinmeyen Durumlar: Kesin olmayan veya şüpheyle karşılanan bilgilerin yanına yay ayraç içinde konur.

  Örnek: Yunus Emre (1240? - 1320)

🎨 Ünlem İşareti (!) Nasıl Kullanılır?

• 😮 Duygu İfadeleri: Sevinç, şaşkınlık, korku, acı gibi ani duygu değişimlerini ifade eden cümlelerin sonuna konur.

  Örnek: Ne kadar güzel bir manzara!

• 📣 Emir ve Uyarılar: Emir, yasak, uyarı gibi ifadelerin sonuna konur.

  Örnek: Dur!

• 🤨 Alay ve Küçümseme: Alay veya küçümseme anlamı katmak için yay ayraç içinde kullanılır.

  Örnek: Çok zeki(!) olduğunu söylüyor.

🎨 Tırnak İşareti (" ") Nasıl Kullanılır?

• 🗣️ Alıntılar: Başka birinden alınan sözleri belirtmek için kullanılır.

  Örnek: Atatürk, "Yurtta sulh, cihanda sulh" demiştir.

• 📌 Önem Vurgusu: Özellikle belirtilmek istenen kelimeleri vurgulamak için kullanılır.

  Örnek: Bu konuya "dikkat" etmeliyiz.

• 📚 Eser Adları: Kitap, dergi, makale gibi eserlerin adlarını belirtmek için kullanılır.

  Örnek: Sabahattin Ali'nin "Kürk Mantolu Madonna" adlı romanını okudum.

🎨 Kısa Çizgi (-) Nasıl Kullanılır?

• ✍️ Satır Sonuna Sığmayan Kelimeler: Satır sonuna sığmayan kelimeleri bölmek için kullanılır.
• 🔢 Sayı Aralığı: Sayı aralıklarını belirtmek için kullanılır.

  Örnek: 1923-1938

• 🤝 Kelime Grupları: Kelime gruplarını veya kavramları birleştirmek için kullanılır.

  Örnek: Türk-Alman ilişkileri

🎨 Uzun Çizgi (—) Nasıl Kullanılır?

• 🗣️ Konuşma Metinleri: Konuşma metinlerinde konuşan kişiyi belirtmek için kullanılır.

  Örnek:
  — Nasılsın?
  — İyiyim, teşekkür ederim.

• ℹ️ Ara Cümleler: Cümlenin akışını bozan ara cümleleri belirtmek için kullanılır.

  Örnek: Bu kitap — ki çok beğenmiştim — yeniden basılmış.

🎨 Yay Ayraç (Parantez) ( ) Nasıl Kullanılır?

• ℹ️ Ek Bilgiler: Cümle içindeki ek bilgileri belirtmek için kullanılır.

  Örnek: Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) 1920'de kuruldu.

• 🎭 Tiyatro Metinleri: Tiyatro metinlerinde oyuncuların hareketlerini belirtmek için kullanılır.

  Örnek: (Gülerek) Çok komiksin!

• 🔢 Sayı ve Harf Dizileri: Sıralama yaparken sayı ve harfleri belirtmek için kullanılır.

  Örnek: a) b) c)

🎨 Köşeli Ayraç [ ] Nasıl Kullanılır?

• 📝 Alıntılarda Eklemeler: Başka bir metinden yapılan alıntılarda, alıntı yapan kişinin eklediği bilgileri belirtmek için kullanılır.

  Örnek: "Olayın ardından [zanlı] hemen kaçtı."

• 📚 Kaynak Gösterme: Kaynak gösterirken kullanılır.

  Örnek: [Kaynak: XYZ Araştırma Raporu]

🎨 Noktalama İşaretleri Ödevi İçin İpuçları

• 🍎 Bol Örnek İncelemesi: Farklı metinlerde noktalama işaretlerinin nasıl kullanıldığına dair bol bol örnek inceleyin.
• ✍️ Pratik Yapın: Kendi cümlelerinizi kurarak ve metinler yazarak pratik yapın.
• 📚 Kuralları Öğrenin: Her bir noktalama işaretinin kullanım kurallarını dikkatlice öğrenin ve anlamaya çalışın.
• 🧐 Gözden Geçirin: Yazdığınız metinleri bitirdikten sonra mutlaka noktalama hataları açısından gözden geçirin.
• 🤝 Yardım Alın: Anlamadığınız noktalarda öğretmenlerinizden, arkadaşlarınızdan veya güvendiğiniz kaynaklardan yardım almaktan çekinmeyin.