Bir noktanın bir doğruya olan uzaklığı, o noktadan doğruya çizilen en kısa mesafedir. Bu mesafe, noktadan doğruya indirilen dikmenin uzunluğuna eşittir. Yani, noktadan doğruya bir çizgi çizdiğimizde, bu çizgi doğru ile 90 derecelik bir açı yapıyorsa, işte o çizginin uzunluğu noktanın doğruya uzaklığıdır.
Bir noktanın bir doğruya olan uzaklığını bulmak için bir formülümüz var. Bu formül sayesinde, doğru denklemini ve noktanın koordinatlarını kullanarak uzaklığı kolayca hesaplayabiliriz.
Doğru denklemi şu şekilde olsun: $Ax + By + C = 0$
Noktamızın koordinatları da şöyle olsun: $P(x_0, y_0)$
O zaman noktanın doğruya olan uzaklığı (d) şu formülle bulunur:
$d = \frac{|Ax_0 + By_0 + C|}{\sqrt{A^2 + B^2}}$
Bu formüldeki $|...|$ işareti, mutlak değer anlamına gelir. Yani, sonuç negatif çıksa bile, onu pozitif olarak kabul ederiz. Çünkü uzaklık negatif olamaz.
TYT sınavında bu konuyla ilgili zorlayıcı sorular genellikle formülü doğrudan uygulamaktan ziyade, farklı geometrik bilgilerle birleştirilerek sorulur. İşte bazı örnekler:
A(1, 2) noktasının $3x - 4y + 5 = 0$ doğrusuna olan uzaklığını bulunuz.
Çözüm:
Formülü uygulayalım:
$d = \frac{|3(1) - 4(2) + 5|}{\sqrt{3^2 + (-4)^2}} = \frac{|3 - 8 + 5|}{\sqrt{9 + 16}} = \frac{0}{5} = 0$
Cevap: 0. Bu, A noktasının aslında doğrunun üzerinde olduğu anlamına gelir.
A(2, 3) noktasının $x = 1$ doğrusuna göre simetriği olan noktanın $2x + y - 4 = 0$ doğrusuna uzaklığı nedir?
Çözüm:
$x = 1$ doğrusuna göre simetriği olan nokta B(0, 3)'tür. (Çünkü x=1 doğrusu, A noktasının x değerinden 1 birim uzakta. Simetriği de 1 birim uzakta olmalı.)
Şimdi B(0, 3) noktasının $2x + y - 4 = 0$ doğrusuna uzaklığını bulalım:
$d = \frac{|2(0) + 3 - 4|}{\sqrt{2^2 + 1^2}} = \frac{|-1|}{\sqrt{5}} = \frac{1}{\sqrt{5}} = \frac{\sqrt{5}}{5}$
Cevap: $\frac{\sqrt{5}}{5}$