Vasi ataması, medeni hakları kullanma ehliyetine sahip olmayan veya kısıtlanan kişilerin yasal olarak temsil edilmesi için mahkeme tarafından bir vasi atanması işlemidir. Bu işlem, ehliyetsiz bireylerin haklarını korumayı ve onların adına yasal işlemler yapabilmeyi amaçlar.
Vasi atanacak kişi, öncelikle vesayet altına alınacak kişinin menfaatlerini gözetecek, dürüst ve güvenilir biri olmalıdır. Genellikle vasi olarak atanan kişiler:
Vasi atanması için yetkili mahkemeye (genellikle sulh hukuk mahkemesi) bir dilekçe ile başvurulur. Başvuruyu, vesayet altına alınması gereken kişinin kendisi, yakınları veya ilgili kamu kurumları yapabilir.
Mahkeme, başvuru üzerine gerekli incelemeleri yapar. Bu incelemeler sırasında:
Mahkeme, yapılan incelemeler sonucunda vesayet altına alınma şartlarının oluştuğuna kanaat getirirse, vasi atanmasına karar verir. Kararda, vasi olarak atanacak kişinin kimliği ve yetkileri belirtilir.
Vasi atama kararı, ilgili nüfus müdürlüğüne ve tapu siciline bildirilir. Ayrıca, vasi ataması ilan edilir.
Vasi, vesayet altındaki kişinin menfaatlerini korumakla yükümlüdür. Bu kapsamda vasinin görevleri şunlardır:
Vasi, görevlerini yerine getirirken dürüstlük ve özen ilkelerine uymak zorundadır. Aksi takdirde, hukuki sorumluluğu doğabilir.
Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığını yönetme ve onun adına yasal işlemleri yapma yetkisine sahiptir. Ancak, bazı önemli işlemler için mahkeme izni alması gerekir. Örneğin:
Vasi, mahkeme izni olmadan bu tür işlemleri yapamaz.
Vesayet, aşağıdaki durumlarda sona erer:
Vesayet sona erdiğinde, vasi görevinden ayrılır ve vesayet altındaki kişinin malvarlığını kendisine veya yasal temsilcisine teslim eder.