Fotosentez sürecinde stromada gerçekleşen olaylar için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A) Işık varlığına doğrudan bağımlı değildir
B) Organik moleküllerin sentezlendiği evredir
C) Işığa bağımlı reaksiyon ürünleri burada tüketilir
D) Elektron taşıma zinciri burada işlev görür
Merhaba sevgili öğrenciler!
Fotosentez, bitkilerin ve bazı diğer canlıların güneş ışığını kullanarak besin üretme sürecidir. Bu süreç iki ana evreden oluşur: ışığa bağımlı reaksiyonlar ve ışıktan bağımsız reaksiyonlar (Calvin döngüsü).
Şimdi sorumuzda, fotosentez sürecinde kloroplastın stromasında gerçekleşen olaylar için hangisinin söylenemeyeceği soruluyor. Stroma, kloroplastın tilakoit zarlarının dışında kalan sıvı dolu kısmıdır ve ışıktan bağımsız reaksiyonların (Calvin döngüsü) gerçekleştiği yerdir.
- A) Işık varlığına doğrudan bağımlı değildir: Bu ifade doğrudur. Stromada gerçekleşen Calvin döngüsü, doğrudan ışık enerjisini kullanmaz. Ancak, ışığa bağımlı reaksiyonlarda üretilen ATP ve NADPH moleküllerine ihtiyaç duyar. Bu nedenle, dolaylı olarak ışığa bağımlıdır ama doğrudan ışık enerjisiyle çalışmaz.
- B) Organik moleküllerin sentezlendiği evredir: Bu ifade doğrudur. Calvin döngüsünde, karbondioksit ($CO_2$) kullanılarak glikoz gibi basit organik moleküller (şekerler) sentezlenir. Bu, fotosentezin temel amacı olan besin üretimidir.
- C) Işığa bağımlı reaksiyon ürünleri burada tüketilir: Bu ifade doğrudur. Işığa bağımlı reaksiyonlar sırasında tilakoit zarlarda üretilen ATP (enerji taşıyıcı molekül) ve NADPH (indirgeyici güç taşıyıcı molekül), stromaya geçerek Calvin döngüsünde karbondioksitin indirgenmesi ve şeker sentezi için kullanılır (tüketilir).
- D) Elektron taşıma zinciri burada işlev görür: Bu ifade yanlıştır. Elektron taşıma zinciri (ETS), fotosentezin ışığa bağımlı reaksiyonlarında görev alır ve tilakoit zarların üzerinde bulunur. Görevi, ışık enerjisiyle uyarılan elektronları taşıyarak ATP ve NADPH üretimini sağlamaktır. Stroma, bu zincirin işlev gördüğü yer değildir; stroma, ışıktan bağımsız reaksiyonların gerçekleştiği sıvı kısımdır.
Bu bilgiler ışığında, stromada gerçekleşen olaylar için söylenemeyecek ifade D seçeneğidir.
Cevap D seçeneğidir.
