Plastik atıkların okyanuslarda oluşturduğu mikro plastik kirliliği ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Deniz canlıları tarafından yutularak besin zincirine karışır
B) Suyun pH değerini hızla düşürür
C) Toksik kimyasalları bünyesinde tutabilir
D) Biyolojik birikime neden olur
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, okyanuslardaki mikro plastik kirliliğinin etkileri hakkında bilgi düzeyimizi ölçüyoruz. Her bir seçeneği dikkatlice inceleyerek doğru cevabı bulalım.
-
A) Deniz canlıları tarafından yutularak besin zincirine karışır: Bu ifade doğrudur. Mikro plastikler, boyutları nedeniyle planktonlar, küçük balıklar ve kabuklular gibi deniz canlıları tarafından kolayca besin zannedilerek yutulur. Bu canlılar daha büyük canlılar tarafından yendiğinde, mikro plastikler besin zinciri boyunca yukarı taşınır ve tüm ekosistemi etkiler.
-
B) Suyun pH değerini hızla düşürür: Bu ifade yanlıştır. Okyanusların pH değerindeki düşüş (okyanus asitlenmesi) temel olarak atmosferdeki karbondioksit ($CO_2$) miktarının artması ve bu gazın okyanuslar tarafından emilmesi sonucu oluşur. Mikro plastiklerin kendisi, okyanus suyunun genel pH değerini hızla ve doğrudan düşüren bir etkiye sahip değildir. Mikro plastikler, kimyasal bileşimleri itibarıyla genellikle inert polimerlerdir ve pH üzerinde doğrudan, hızlı ve belirgin bir etki yaratmazlar.
-
C) Toksik kimyasalları bünyesinde tutabilir: Bu ifade doğrudur. Plastikler, üretim süreçlerinde kullanılan katkı maddeleri (örneğin, ftalatlar, Bisfenol A) nedeniyle zaten toksik kimyasallar içerebilir. Ayrıca, okyanus suyundaki kalıcı organik kirleticiler (pestisitler, PCB'ler vb.) gibi çevresel toksinleri yüzeylerinde adsorbe etme (tutma) yeteneğine sahiptirler. Bu da onları deniz canlıları için daha tehlikeli hale getirir.
-
D) Biyolojik birikime neden olur: Bu ifade doğrudur. Biyolojik birikim (biyoakümülasyon), bir organizmanın dokularında, çevresindeki ortamdan daha yüksek konsantrasyonlarda madde biriktirmesi anlamına gelir. Mikro plastikler ve üzerlerinde taşıdıkları toksik kimyasallar, deniz canlıları tarafından yutulduğunda vücutlarında birikir. Bu birikim, besin zinciri boyunca yukarı çıktıkça daha da artabilir (biyomagnifikasyon).
Yukarıdaki açıklamalara göre, mikro plastiklerin okyanus suyundaki pH değerini hızla düşürdüğü iddiası doğru değildir. Okyanus asitlenmesinin ana nedeni karbondioksit emilimidir.
Cevap B seçeneğidir.
