Bir yerin boylam değerini belirlemek için aşağıdaki ölçümlerden hangisi kullanılır?
A) Deniz seviyesinden yüksekliği
B) Güneş'in ufuk üzerindeki açısı
C) Greenwich ile yerel saat farkı
D) Ekvator'a olan uzaklığı
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bir yerin coğrafi konumunu belirlerken enlem ve boylam değerlerini kullanırız. Enlem (latitude) bir yerin Ekvator'a olan kuzey-güney uzaklığını, boylam (longitude) ise başlangıç meridyenine (Greenwich) olan doğu-batı uzaklığını gösterir. Sorumuz, boylam değerini belirlemek için hangi ölçümün kullanıldığını soruyor. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Deniz seviyesinden yüksekliği: Bu ölçüm, bir yerin rakımını veya deniz seviyesine göre ne kadar yüksekte olduğunu gösterir. Coğrafi konumun enlem veya boylam değerleriyle doğrudan bir ilgisi yoktur.
- B) Güneş'in ufuk üzerindeki açısı: Güneş'in ufuk üzerindeki açısı, genellikle bir yerin enlemini ve yılın hangi zamanında olunduğunu belirlemede kullanılır. Örneğin, öğle vakti Güneş'in en yüksek noktaya ulaştığı açı, enlem hesaplamalarında önemli bir ipucudur. Ancak boylamı doğrudan belirlemez.
- C) Greenwich ile yerel saat farkı: İşte doğru cevabımız bu! Dünya kendi ekseni etrafında 24 saatte 360 derece döner. Bu da her 15 derecelik boylam farkının 1 saatlik zaman farkına denk geldiği anlamına gelir (360 derece / 24 saat = 15 derece/saat). Başlangıç meridyeni olarak kabul edilen Greenwich'teki yerel saat ile herhangi bir yerdeki yerel saat arasındaki farkı bilerek, o yerin Greenwich'e göre kaç derece doğuda veya batıda olduğunu, yani boylamını kolayca hesaplayabiliriz. Örneğin, bir yer Greenwich'ten 3 saat ilerideyse, 3 x 15 = 45 derece Doğu boylamında demektir.
- D) Ekvator'a olan uzaklığı: Bu ölçüm, bir yerin Ekvator'a ne kadar kuzeyde veya güneyde olduğunu gösterir. Bu bilgi, bir yerin enlem değerini belirlemek için kullanılır, boylamını değil.
Bu bilgiler ışığında, bir yerin boylam değerini belirlemek için Greenwich ile yerel saat farkının kullanıldığını açıkça görüyoruz.
Cevap C seçeneğidir.
