Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruyu adım adım çözerek, boylam ve yerel saat hesaplamalarını daha iyi anlayalım.
Soru: 15° doğu boylamında bulunan bir şehirde Güneş tam tepe noktasındayken (öğle vakti), 75° doğu boylamında bulunan başka bir şehirde saat kaç olur?
- Adım 1: İki Şehir Arasındaki Boylam Farkını Bulalım
- İki şehir de Doğu Yarım Küre'de yer alıyor (15° Doğu ve 75° Doğu). Aynı yarım küredeki boylamlar arasındaki farkı bulmak için büyük boylamdan küçük boylamı çıkarırız.
- Boylam Farkı = $75^\circ \text{ Doğu} - 15^\circ \text{ Doğu} = 60^\circ$
- Adım 2: Boylam Farkını Zaman Farkına Çevirelim
- Dünya kendi ekseni etrafında dönerken, her $1^\circ$ boylam farkı 4 dakikalık bir zaman farkına neden olur.
- Toplam Zaman Farkı = Boylam Farkı $\times$ 4 dakika/derece
- Toplam Zaman Farkı = $60^\circ \times 4 \text{ dakika/derece} = 240 \text{ dakika}$
- Bu dakikayı saate çevirelim: $240 \text{ dakika} \div 60 \text{ dakika/saat} = 4 \text{ saat}$
- Yani, iki şehir arasında 4 saatlik bir zaman farkı bulunmaktadır.
- Adım 3: İkinci Şehirdeki Saati Hesaplayalım
- 15° Doğu boylamındaki şehirde Güneş tam tepe noktasındayken saat 12:00'dir (öğle vakti).
- 75° Doğu boylamındaki şehir, 15° Doğu boylamındaki şehre göre daha doğudadır. Dünya batıdan doğuya doğru döndüğü için, doğuda yer alan yerlerde Güneş daha erken doğar ve yerel saat daha ileridir.
- Bu nedenle, 15° Doğu'daki saate bulduğumuz zaman farkını eklememiz gerekir.
- 75° Doğu'daki Saat = 12:00 (15° Doğu'daki saat) + 4 saat (zaman farkı) = 16:00
Bu durumda, 75° doğu boylamında bulunan şehirde saat 16:00 olur.
Cevap C seçeneğidir.
