Kökün büyüme bölgesinde meristem doku bulunur. Bu doku ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
A) Hücreleri büyük koful içerir
B) Hücre bölünmesiyle kökün uzamasını sağlar
C) Emilim görevini üstlenir
D) Sadece kök ucunda bulunur
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bitkilerin büyümesi ve gelişmesi, özel dokular sayesinde gerçekleşir. Bu soruda, kökün büyüme bölgesinde bulunan meristem dokuyu ve onun özelliklerini inceleyeceğiz. Hadi seçenekleri tek tek değerlendirerek doğru cevabı bulalım:
- Meristem Doku Nedir? Meristem doku, bitkilerde sürekli hücre bölünmesi yeteneğine sahip, genç ve farklılaşmamış hücrelerden oluşan bir doku türüdür. Bitkinin büyümesini, yani boyca uzamasını (primer büyüme) ve enine kalınlaşmasını (sekonder büyüme) sağlar. Kök ve gövde uçlarında (apikal meristem) ve bazı bitkilerde enine büyümeyi sağlayan kambiyumda (lateral meristem) bulunur.
- A) Hücreleri büyük koful içerir: Bu ifade yanlıştır. Meristem doku hücreleri aktif olarak bölündüğü için genellikle küçük boyutludur, yoğun sitoplazmaya sahiptir ve küçük kofullar içerir veya hiç koful içermez. Büyük kofullar, genellikle olgunlaşmış, farklılaşmış ve depolama gibi görevleri olan bitki hücrelerinde bulunur.
- B) Hücre bölünmesiyle kökün uzamasını sağlar: Bu ifade doğrudur. Kök ucunda bulunan apikal meristem, sürekli mitoz bölünmelerle yeni hücreler üretir. Bu yeni hücreler daha sonra uzayarak kökün toprak içinde aşağıya doğru büyümesini ve uzamasını sağlar. Bu, meristem dokunun temel ve en önemli görevlerinden biridir.
- C) Emilim görevini üstlenir: Bu ifade yanlıştır. Emilim görevi, köklerde genellikle epidermis hücrelerinin farklılaşmasıyla oluşan emici tüyler (kök tüyleri) tarafından gerçekleştirilir. Meristem doku, emilimden ziyade büyüme ve yeni hücre üretimi ile sorumludur.
- D) Sadece kök ucunda bulunur: Bu ifade yanlıştır. Meristem doku, kök ucunda (apikal meristem) bulunmasının yanı sıra, gövde ucunda, yan dalların ve yan köklerin başlangıç bölgelerinde ve bazı bitkilerde enine kalınlaşmayı sağlayan kambiyumda (gövde ve kökün iç kısımlarında) da bulunur. Dolayısıyla "sadece" ifadesi bu seçeneği yanlış kılar.
Yukarıdaki açıklamalara göre, meristem dokunun en belirgin ve doğru işlevi, hücre bölünmesiyle kökün uzamasını sağlamasıdır.
Cevap B seçeneğidir.