Bir X elementi 1A grubunda, Y elementi ise 7A grubunda bulunmaktadır. Bu iki elementin oluşturacağı bileşik ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A) XY formülüne sahiptir
B) İyonik bağlı bir bileşiktir
C) X elementi elektron vererek katyon oluşturur
D) Y elementi oktet kuralına uymaz
Sevgili öğrenciler, bu soruyu adım adım inceleyerek doğru cevabı bulalım. Elementlerin periyodik tablodaki konumları, onların kimyasal davranışları hakkında bize önemli bilgiler verir.
- X elementi 1A grubunda: 1A grubu elementleri (hidrojen hariç) metallerdir ve son katmanlarında 1 değerlik elektronu bulunur. Kararlı hale geçmek için bu 1 elektronu verme eğilimindedirler. Elektron kaybeden atomlar pozitif yüklü iyonlar, yani katyonlar oluşturur. Bu durumda X elementi $X^+$ iyonunu oluşturur.
- Y elementi 7A grubunda: 7A grubu elementleri ametallerdir ve son katmanlarında 7 değerlik elektronu bulunur. Kararlı hale geçmek (oktetini tamamlamak) için 1 elektron alma eğilimindedirler. Elektron alan atomlar negatif yüklü iyonlar, yani anyonlar oluşturur. Bu durumda Y elementi $Y^-$ iyonunu oluşturur.
Şimdi seçenekleri tek tek değerlendirelim:
- A) XY formülüne sahiptir: X elementi 1 elektron vererek $X^+$ iyonu, Y elementi 1 elektron alarak $Y^-$ iyonu oluşturur. Bileşik oluşurken toplam yükün sıfır olması gerekir. Bir $X^+$ iyonu ile bir $Y^-$ iyonu birleşerek yüksüz XY bileşiğini oluşturur. Bu ifade doğrudur.
- B) İyonik bağlı bir bileşiktir: X elementi metal (1A grubu), Y elementi ametaldir (7A grubu). Metal ve ametal atomları arasında elektron alışverişiyle oluşan bağlara iyonik bağ denir. Dolayısıyla, bu bileşik iyonik bağlıdır. Bu ifade doğrudur.
- C) X elementi elektron vererek katyon oluşturur: Yukarıda da belirttiğimiz gibi, 1A grubu elementleri kararlı hale geçmek için 1 elektron verir ve pozitif yüklü katyon ($X^+$) oluşturur. Bu ifade doğrudur.
- D) Y elementi oktet kuralına uymaz: Y elementi 7A grubunda olduğu için son katmanında 7 elektronu vardır. Kararlı hale geçmek için 1 elektron alarak son katmanındaki elektron sayısını 8'e tamamlar. 8 elektronlu kararlı yapıya ulaşmaya oktet kuralına uymak denir. Dolayısıyla, Y elementi elektron alarak oktet kuralına uyar. Bu ifade yanlıştır.
Cevap D seçeneğidir.
