Mayoz bölünmenin I. ve II. evrelerinde sitokinez farklı şekillerde gerçekleşir. İlk sitokinezde homolog kromozomlar, ikinci sitokinezde ise kardeş kromatitler ayrılır.
Bu bilgiye dayanarak mayoz bölünmedeki sitokinezler için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Merhaba sevgili öğrenciler!
Mayoz bölünme, eşeyli üreyen canlılarda gamet (üreme hücresi) oluşumunu sağlayan özel bir hücre bölünmesi türüdür. Bu süreçte iki aşamalı bir sitoplazma bölünmesi (sitokinez) gerçekleşir. Soruda verilen bilgiler ışığında seçenekleri tek tek inceleyelim ve doğru cevabı bulalım:
Mayoz bölünme, Mayoz I ve Mayoz II olmak üzere iki ana evreden oluşur. Her evrenin sonunda bir sitokinez gerçekleşir. Yani, ilk sitokinez Mayoz I'in sonunda, ikinci sitokinez ise Mayoz II'nin sonunda gerçekleşir. Bu iki olay birbirinden zaman olarak ayrıdır ve ardışık olarak meydana gelirler. Dolayısıyla, aynı anda gerçekleşmeleri mümkün değildir.
DNA replikasyonu (DNA eşlenmesi), hücre bölünmesi başlamadan önce, interfaz evresinin S fazında gerçekleşir. Mayoz bölünmede DNA replikasyonu sadece Mayoz I başlamadan önce bir kez olur. Mayoz I ile Mayoz II arasında veya Mayoz I'den sonra herhangi bir DNA replikasyonu gerçekleşmez. Bu, kromozom sayısının yarıya inmesini sağlayan önemli bir adımdır. Bu nedenle bu ifade yanlıştır.
Mayoz II evresi, mitoz bölünmeye oldukça benzer bir süreçtir. Mayoz II'de, Mayoz I sonunda oluşan iki hücredeki kardeş kromatitler birbirinden ayrılır ve zıt kutuplara çekilir. Tıpkı mitoz bölünmenin anafaz evresinde olduğu gibi, kardeş kromatitlerin ayrılması ve ardından sitoplazmanın bölünmesi (sitokinez) gerçekleşir. Hem mitozda hem de Mayoz II'de, sentromerlerin ayrılmasıyla kardeş kromatitler bağımsız kromozomlar haline gelir ve hücrenin ikiye bölünmesiyle sonuçlanır. Bu benzerlik, ikinci sitokinezin mitoz bölünmedekine benzer olduğunu gösterir. Bu ifade doğrudur.
Toplam dört haploit hücre oluşumu, mayoz bölünmenin tamamlanmasıyla, yani ikinci sitokinezin *sonunda* gerçekleşir. İkinci sitokinez, bu dört hücrenin oluşumunu *tamamlayan* adımdır, *başlatan* adım değildir. Mayoz I sonunda iki haploit hücre oluşur, Mayoz II ve ikinci sitokinez bu iki hücreden dörder haploit hücre oluşumunu sağlar. Bu nedenle bu ifade yanlıştır.
Yukarıdaki açıklamalar ışığında, doğru cevabın C seçeneği olduğu açıkça görülmektedir.
Cevap C seçeneğidir.