🎓 Yazım kuralları 6. sınıf Test 1 - Ders Notu
Bu not, 6. sınıf yazım kuralları testinde karşılaşabileceğiniz temel konuları (büyük harflerin kullanımı, kısaltmalar, sayıların yazımı, de/da ve ki'nin yazımı) özetlemektedir. Başarılar!
📌 Büyük Harflerin Kullanımı 🅰️
Cümle başlarında, özel isimlerde, unvanlarda ve belirli yer adlarında büyük harf kullanılır.
- Cümleler her zaman büyük harfle başlar.
- Kişi adları (Ayşe, Mehmet), soyadları (Yılmaz, Demir) büyük harfle başlar.
- Şehir (İstanbul, Ankara), ülke (Türkiye, Almanya), dağ (Ağrı Dağı), deniz (Akdeniz) adları büyük harfle başlar.
- Kurum ve kuruluş adları (Türkiye Büyük Millet Meclisi, Türk Dil Kurumu) büyük harfle başlar.
- Kitap, dergi, gazete adları (Nutuk, Bilim Çocuk, Hürriyet) büyük harfle başlar.
- Bayram adları (Ramazan Bayramı, Kurban Bayramı) ve özel günler (Öğretmenler Günü) büyük harfle başlar.
⚠️ Dikkat: Akrabalık bildiren kelimeler özel isimden sonra gelirse büyük harfle başlar (Ayşe Teyze) ama akrabalık anlamı dışında kullanılırsa küçük harfle başlar (Ayşe'nin teyzesi).
📌 Kısaltmalar ✂️
Kısaltmalar genellikle kelime veya kelime gruplarının ilk harflerinin alınmasıyla oluşturulur. Bazı kısaltmalarda nokta kullanılır.
- Kuruluş, ülke, kitap, dergi ve yön adlarının kısaltmaları genellikle büyük harfle yapılır (TDK, ABD, vb.).
- Ölçü birimlerinin kısaltmalarında nokta kullanılmaz (cm, kg, m).
- Küçük harflerle yapılan kısaltmalarda genellikle kelimenin okunuşu dikkate alınır (vb., dr.).
💡 İpucu: Kısaltmalara getirilen ekler kesme işaretiyle ayrılır (TDK'nin, TBMM'ye).
📌 Sayıların Yazımı 🔢
Sayılar metin içinde genellikle yazıyla yazılır, ancak bazı durumlarda rakamla yazılabilir.
- Sayılar yüzdelik veya binde bir gibi ifadelerle kullanıldığında rakamla yazılır (%5, ‰2).
- Saat, para miktarı, ölçü, istatistik verilerde rakam kullanılır (15:00, 10 TL, 5 metre).
- Oyun adlarında sayılar yazıyla yazılır (elli bir, yüz bir).
- Sıra sayıları yazıyla veya rakamla gösterilebilir (beşinci, 5.).
⚠️ Dikkat: Dört veya daha çok basamaklı sayılar yazılırken binler bölüğü arasına nokta konur (2.500, 15.000).
📌 "-de / -da" Bağlacı ve Ekinin Yazımı ✍️
"-de / -da" bağlacı ayrı yazılır ve cümleden çıkarıldığında cümlenin anlamı bozulmaz. "-de / -da" eki ise bitişik yazılır ve bulunduğu kelimeye aitlik anlamı katar.
- Bağlaç olan "-de / -da" her zaman ayrı yazılır (Ben de geliyorum.).
- Ek olan "-de / -da" her zaman bitişik yazılır (Evdeyim.).
- Bağlaç olan "-de / -da" "-te / -ta" şeklinde yazılmaz.
💡 İpucu: Cümleden "-de / -da"yı çıkarın. Anlam bozulmuyorsa bağlaçtır ve ayrı yazılır.
📌 "-ki" Bağlacı ve Ekinin Yazımı 🔗
"-ki" bağlacı ayrı yazılır ve genellikle cümleleri birbirine bağlar. "-ki" eki ise bitişik yazılır ve aitlik, ilgi anlamı katar.
- Bağlaç olan "-ki" her zaman ayrı yazılır (Biliyorum ki sen de geleceksin.).
- Ek olan "-ki" her zaman bitişik yazılır (Benimki daha güzel.).
- Bağlaç olan "-ki" genellikle ayrı yazılırken "-de / -da" gibi "-te / -ta" şeklinde değişmez.
⚠️ Dikkat: Bağlaç olan "-ki" bazı kalıplaşmış ifadelerde bitişik yazılır (sanki, oysaki, mademki, belki, halbuki, çünkü, illaki).