Yumurtlayarak çoğalan canlılarla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi ortak bir özellik değildir?
A) Döllenme sonucu oluşan zigotun gelişimi için yumurta kabuğu koruması
B) Embriyonik gelişim sırasında amniyon sıvısı bulundurma
C) Yavru bakımı davranışlarının tüm türlerde aynı şekilde görülmesi
D) Vücut sıcaklıklarını düzenleme mekanizmalarının farklı olması
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, yumurtlayarak çoğalan canlıların ortak özelliklerinden hangisinin aslında ortak olmadığını bulmamız isteniyor. Yumurtlayarak çoğalan canlılar dediğimizde aklımıza balıklar, kurbağalar, sürüngenler, kuşlar ve hatta bazı memeliler (tek delikliler) gibi çok geniş ve çeşitli bir canlı grubu gelmelidir. Bu çeşitliliği göz önünde bulundurarak seçenekleri inceleyelim:
- A) Döllenme sonucu oluşan zigotun gelişimi için yumurta kabuğu koruması: Yumurtlayarak çoğalan canlıların yumurtaları genellikle dış etkenlerden korunmak için bir kabuk veya koruyucu bir tabaka ile çevrilidir. Kuşlarda sert kabuk, sürüngenlerde derimsi kabuk, balıklarda ve kurbağalarda ise jelimsi bir tabaka bulunur. Bu, embriyonun dış ortamdan korunması için oldukça yaygın bir özelliktir. Dolayısıyla, bir tür koruyucu tabaka bulundurma ortak bir özelliktir.
- B) Embriyonik gelişim sırasında amniyon sıvısı bulundurma: Amniyon sıvısı, embriyonun içinde geliştiği amniyon kesesi adı verilen bir zarın içinde bulunan bir sıvıdır. Bu yapı, özellikle karasal yaşama uyum sağlamış sürüngenler, kuşlar ve memeliler (amniyotlar) için karakteristiktir. Ancak balıklar ve kurbağalar gibi yumurtlayarak çoğalan pek çok canlıda amniyon sıvısı bulunmaz. Bu nedenle, amniyon sıvısı bulundurmak tüm yumurtlayan canlılar için ortak bir özellik değildir. Bu da güçlü bir aday.
- C) Yavru bakımı davranışlarının tüm türlerde aynı şekilde görülmesi: Yumurtlayarak çoğalan canlılarda yavru bakımı davranışları büyük farklılıklar gösterir. Örneğin, kuşların çoğu yavrularına yoğun bir bakım gösterirken, birçok balık, kurbağa ve sürüngen türü yumurtladıktan sonra yavrularıyla hiç ilgilenmez. Bazı türlerde ise sınırlı bir yavru bakımı görülebilir. "Tüm türlerde aynı şekilde görülmesi" ifadesi kesinlikle yanlıştır. Yavru bakımı, türden türe büyük ölçüde değişen veya hiç görülmeyen bir özelliktir. Bu yüzden, bu durum ortak bir özellik değildir.
- D) Vücut sıcaklıklarını düzenleme mekanizmalarının farklı olması: Yumurtlayarak çoğalan canlılar arasında hem soğukkanlı (ektoterm) hem de sıcakkanlı (endoterm) türler bulunur. Balıklar, kurbağalar ve sürüngenler genellikle dış ortam sıcaklığına bağlı olarak vücut sıcaklıklarını düzenlerken (farklı davranışsal mekanizmalarla), kuşlar kendi vücut ısılarını sabit tutarlar. Bu durum, vücut sıcaklığını düzenleme mekanizmalarının bu canlı grubunda gerçekten de farklı olduğunu gösterir. Yani, "mekanizmalarının farklı olması" durumu, bu grubun ortak bir özelliğidir (yani ortak bir çeşitliliğe sahip olmaları). Soru "ortak bir özellik değildir" dediği için bu seçenek doğru cevap olamaz.
Seçenekleri değerlendirdiğimizde, C seçeneğindeki "yavru bakımı davranışlarının tüm türlerde aynı şekilde görülmesi" ifadesi, yumurtlayarak çoğalan canlıların çok büyük çeşitliliği göz önüne alındığında kesinlikle ortak bir özellik değildir. Hatta bu ifade, bu canlı grubu için doğru bile değildir çünkü yavru bakımı ya hiç yoktur ya da türler arasında çok farklı şekillerde görülür.
Cevap C seçeneğidir.
