Eşeysiz üreme çeşitleri (Bölünerek, Tomurcuklanarak, Vejetatif, Rejenerasyon) Test 2

Bir teraryumda yaşayan tek hücreli bir canlı, belirli aralıklarla iki eşit parçaya bölünmektedir. Bu bölünme sırasında önce DNA eşlenmesi gerçekleşmekte, ardından sitoplazma bölünmesi meydana gelmektedir.
Bu üreme şekli ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) Ana birey bölünmeden sonra varlığını sürdürür
B) Oluşan yavrular genetik olarak farklıdır
C) En hızlı üreme şeklidir
D) Sadece çok hücreli canlılarda görülür

Sevgili öğrenciler, bu soru tek hücreli canlılarda görülen eşeysiz üreme şekillerinden biri olan ikiye bölünme (binary fission) ile ilgilidir. Şimdi adım adım seçenekleri inceleyelim:

• Soruda bahsedilen üreme şekli, tek hücreli bir canlının DNA eşlenmesi ve ardından sitoplazma bölünmesiyle iki eşit parçaya ayrılmasıdır. Bu, eşeysiz üremenin bir türü olan ikiye bölünmedir.
• A) Ana birey bölünmeden sonra varlığını sürdürür: İkiye bölünmede, ana hücre kendisi iki yeni yavru hücreye dönüşür. Yani, ana birey 'ortadan kaybolur' ve yerine iki yeni birey oluşur. Bu nedenle ana birey, bölünmeden sonra ayrı bir varlık olarak sürdürülemez. Bu ifade yanlıştır.
• B) Oluşan yavrular genetik olarak farklıdır: DNA eşlenmesi, genetik materyalin kopyalanması anlamına gelir. Eşeysiz üremede, genetik materyalde bir değişim veya rekombinasyon olmaz (mutasyonlar hariç). Bu nedenle oluşan yavrular, ana bireyle ve birbirleriyle genetik olarak tamamen aynıdır (klonlardır). Bu ifade yanlıştır.
• C) En hızlı üreme şeklidir: İkiye bölünme, özellikle bakteriler gibi tek hücreli canlılarda çok hızlı gerçekleşebilen bir üreme şeklidir. Uygun koşullar altında, bazı bakteriler dakikalar içinde bölünebilir. Bu hız, popülasyonun kısa sürede büyük sayılara ulaşmasını sağlar ve eşeyli üremeye göre genellikle çok daha hızlıdır. Bu ifade doğrudur.
• D) Sadece çok hücreli canlılarda görülür: Soruda açıkça 'tek hücreli bir canlı' ifadesi geçmektedir. İkiye bölünme, prokaryot ve bazı ökaryot tek hücreli canlıların (örneğin amip, paramesyum) temel üreme şeklidir. Çok hücreli canlılarda farklı eşeysiz üreme şekilleri (tomurcuklanma, vejetatif üreme vb.) görülebilir ancak ikiye bölünme temel olarak tek hücrelilerle ilişkilidir. Bu ifade yanlıştır.

Cevap C seçeneğidir.