Bu soruda "bakmak" fiilinin isim-fiil (ad-eylem) eki almış halini bulmamız isteniyor. Öncelikle isim-fiilin ne olduğunu ve hangi eklerle yapıldığını hatırlayalım:
- İsim-fiil (Ad-Eylem): Fiillere gelerek onları isim gibi kullanan, ancak fiil özelliklerini (zaman, şahıs çekimi almaması gibi) koruyan eklerdir. Türkçede üç temel isim-fiil eki vardır: -ma / -me, -ış / -iş / -uş / -üş ve -mak / -mek. Bu ekleri "mayışmak" kelimesiyle akılda tutabiliriz.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) bakış: "Bakmak" fiilinin kökü "bak-"tır. Bu köke isim-fiil eklerinden biri olan "-ış" eki geldiğinde "bakış" kelimesi oluşur. Örneğin, "Onun bakışı çok anlamlıydı." cümlesinde "bakış" kelimesi bir eylemin adı olarak kullanılmıştır. Bu, isim-fiil kuralına uymaktadır.
- B) bakan: "Bakmak" fiilinin kökü "bak-"tır. Bu köke "-an" eki geldiğinde "bakan" kelimesi oluşur. "-an / -en" eki, fiillere gelerek onları sıfat yapan bir ektir. Bu eke sıfat-fiil (ortaç) eki denir. Örneğin, "Bakan çocuk" ifadesinde "bakan" kelimesi çocuğun özelliğini belirtir. Dolayısıyla bu bir isim-fiil değildir.
- C) bakmış: "Bakmak" fiilinin kökü "bak-"tır. Bu köke "-mış" eki geldiğinde "bakmış" kelimesi oluşur. "-mış / -miş / -muş / -müş" eki de fiillere gelerek onları sıfat yapan bir ektir. Bu da bir sıfat-fiil (ortaç) ekidir. Örneğin, "Bakmış gözler" ifadesinde "bakmış" kelimesi gözlerin özelliğini belirtir. Aynı zamanda geçmiş zaman kipi olarak da kullanılabilir ("O bakmış."). Dolayısıyla bu bir isim-fiil değildir.
- D) bakacak: "Bakmak" fiilinin kökü "bak-"tır. Bu köke "-acak" eki geldiğinde "bakacak" kelimesi oluşur. "-acak / -ecek" eki de fiillere gelerek onları sıfat yapan bir ektir. Bu da bir sıfat-fiil (ortaç) ekidir. Örneğin, "Bakacak yer" ifadesinde "bakacak" kelimesi yerin özelliğini belirtir. Aynı zamanda gelecek zaman kipi olarak da kullanılabilir ("O bakacak."). Dolayısıyla bu bir isim-fiil değildir.
Yukarıdaki açıklamalara göre, "bakmak" fiilinin isim-fiil eki almış hali sadece "-ış" ekiyle oluşan "bakış" kelimesidir.
Cevap A seçeneğidir.
