Açıklık ilkesine aykırı bir davranış örneği nedir?
A) Verileri veya yöntemleri gizlemek
B) Araştırma sonuçlarını paylaşmak
C) İşbirliği yapmak
D) Etik kurullara danışmak
Sevgili öğrenciler, bu soruda "açıklık ilkesi"ne aykırı bir davranış örneğini bulmamız isteniyor. Öncelikle açıklık ilkesinin ne anlama geldiğini hatırlayalım:
- Açıklık İlkesi (Şeffaflık): Bir sürecin, kararın, bilginin veya yöntemin herkes tarafından anlaşılabilir, erişilebilir ve denetlenebilir olmasını ifade eder. Bu ilke, güveni artırmayı, hesap verebilirliği sağlamayı ve yanlış anlaşılmaları önlemeyi amaçlar. Kısacası, her şeyin ortada, gizlenmeden ve anlaşılır bir şekilde sunulmasıdır.
Şimdi seçenekleri bu ilke doğrultusunda inceleyelim:
- A) Verileri veya yöntemleri gizlemek: Eğer bir araştırmacı veya kurum, elde ettiği verileri ya da bu verilere ulaşmak için kullandığı yöntemleri saklarsa, başkalarının bu çalışmayı anlamasını, doğruluğunu kontrol etmesini veya eleştirmesini engellemiş olur. Bu durum, bilginin erişilebilirliğini ve denetlenebilirliğini ortadan kaldırır. Dolayısıyla, açıklık ilkesine tamamen aykırı bir davranıştır.
- B) Araştırma sonuçlarını paylaşmak: Araştırma sonuçlarını paylaşmak, bilginin yayılmasını ve başkaları tarafından kullanılmasını sağlar. Bu, açıklık ilkesinin temel bir gereğidir ve şeffaflığı destekler.
- C) İşbirliği yapmak: İşbirliği, farklı kişilerin veya kurumların bilgi, kaynak ve deneyimlerini bir araya getirerek ortak bir hedefe ulaşmasını ifade eder. İşbirliği genellikle bilgi paylaşımını ve karşılıklı şeffaflığı gerektirir, bu nedenle açıklık ilkesine aykırı değildir, aksine onu destekleyebilir.
- D) Etik kurullara danışmak: Etik kurullar, yapılan çalışmaların ahlaki ve yasal standartlara uygunluğunu denetler. Etik kurullara danışmak, bir çalışmanın şeffaf ve sorumlu bir şekilde yürütüldüğünü gösterir. Bu da açıklık ilkesiyle uyumlu, hatta onu pekiştiren bir davranıştır.
Görüldüğü gibi, verileri veya yöntemleri gizlemek, açıklık ilkesinin tam tersi bir davranıştır. Çünkü bu, bilginin saklanması ve denetimden kaçırılması anlamına gelir.
Cevap A seçeneğidir.
