Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı Devleti'nin 17. yüzyılda yaşadığı iç isyanların (Celali İsyanları) nedenlerinden biri değildir?
A) Tımar sisteminin bozulması
B) Ağır vergiler
C) Yönetimde liyakatsizlik
D) Avrupa'daki Rönesans hareketleri
E) Nüfus artışı ve işsizlik
Merhaba sevgili öğrenciler, bu soruyu adım adım inceleyerek 17. yüzyıl Osmanlı Devleti'ndeki iç isyanların (Celali İsyanları) nedenlerini ve doğru cevabı bulalım:
- A) Tımar sisteminin bozulması: Tımar sistemi, devletin memur ve askerlere toprak vererek karşılığında hizmet alması esasına dayanıyordu. Bu sistemin bozulmasıyla, topraklardan elde edilen gelirler azalmış, askerlerin ve memurların devlete olan bağlılığı zayıflamış ve bu durum isyanlara zemin hazırlamıştır. Yani, bu Celali İsyanları'nın önemli bir nedenidir.
- B) Ağır vergiler: Osmanlı Devleti'nin savaşlar ve diğer giderleri karşılamak için halktan aldığı vergilerin artması, halkın ekonomik olarak zor durumda kalmasına ve devlete karşı tepki göstermesine neden olmuştur. Bu da isyanların çıkmasında etkili olmuştur.
- C) Yönetimde liyakatsizlik: Devlet yönetiminde yetenekli ve tecrübeli kişilerin yerine, rüşvet ve iltimasla iş başına gelen kişilerin olması, devlet işlerinin kötüye gitmesine ve adaletsizliklerin artmasına yol açmıştır. Bu durum da halkın devlete olan güvenini sarsmış ve isyanlara neden olmuştur.
- D) Avrupa'daki Rönesans hareketleri: Rönesans, Avrupa'da bilim, sanat ve düşünce alanında yaşanan büyük bir değişim ve gelişme hareketidir. Rönesans'ın Osmanlı Devleti'ndeki iç isyanlarla doğrudan bir ilgisi bulunmamaktadır. Rönesans, Avrupa'yı etkilemiş ve Osmanlı Devleti'ni dolaylı yoldan etkilemiş olsa da, Celali İsyanları'nın temel nedenlerinden biri değildir.
- E) Nüfus artışı ve işsizlik: 17. yüzyılda Osmanlı Devleti'nde nüfusun artması, iş imkanlarının yetersiz kalmasına ve işsizliğin artmasına neden olmuştur. Bu durum, özellikle kırsal kesimde yaşayan halkın geçim sıkıntısı çekmesine ve isyanlara katılmasına yol açmıştır.
Gördüğümüz gibi A, B, C ve E seçenekleri Celali İsyanları'nın nedenleri arasında yer alırken, D seçeneği (Avrupa'daki Rönesans hareketleri) bu isyanların doğrudan bir nedeni değildir.
Cevap D seçeneğidir.
