Kutu grafiği (boxplot) hangi bilgileri içerir?
A) Sadece ortalama ve standart sapma
B) Sadece medyan ve mod
C) Minimum değer, maksimum değer, medyan, birinci çeyrek (Q1) ve üçüncü çeyrek (Q3)
D) Sadece minimum ve maksimum değer
E) Sadece ortalama ve medyan
Kutu grafiği (boxplot), bir veri setinin dağılımını görselleştirmek için kullanılan çok güçlü bir araçtır. Özellikle verilerin merkezi eğilimini, yayılımını ve aykırı değerlerini hızlıca anlamamızı sağlar. Şimdi, bir kutu grafiğinin bize hangi temel bilgileri sunduğuna adım adım bakalım:
- Medyan (Ortanca Değer): Kutu grafiğinin içindeki çizgi, veri setinin tam ortasını temsil eden medyanı gösterir. Bu, verilerin %50'sinin bu değerin altında, %50'sinin ise üstünde olduğu anlamına gelir. Medyan, aynı zamanda ikinci çeyrek ($Q2$) olarak da bilinir.
- Birinci Çeyrek ($Q1$): Kutunun alt kenarı, birinci çeyreği ($Q1$) temsil eder. Bu değer, veri setinin en küçük %25'lik kısmını ayırır. Yani, verilerin %25'i bu değerin altındadır.
- Üçüncü Çeyrek ($Q3$): Kutunun üst kenarı, üçüncü çeyreği ($Q3$) temsil eder. Bu değer, veri setinin en büyük %25'lik kısmını ayırır. Yani, verilerin %75'i bu değerin altındadır.
- Minimum Değer: Kutudan uzanan alt çizginin (bıyık) ucu, veri setindeki en küçük değeri (genellikle aykırı değerler hariç tutularak belirlenen en küçük gözlem) gösterir.
- Maksimum Değer: Kutudan uzanan üst çizginin (bıyık) ucu, veri setindeki en büyük değeri (genellikle aykırı değerler hariç tutularak belirlenen en büyük gözlem) gösterir.
Bu beş değer (minimum, $Q1$, medyan, $Q3$, maksimum) bir veri setinin "beş sayılık özeti" olarak adlandırılır ve kutu grafiği bu özeti görselleştirir. Diğer seçeneklerde belirtilen ortalama, standart sapma veya mod gibi bilgiler kutu grafiğinin temel bileşenleri değildir veya doğrudan gösterilmez.
Cevap C seçeneğidir.
