Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda beşeri coğrafyanın neyi incelediğini ve neyi incelemediğini anlamamız gerekiyor. Beşeri coğrafya, adından da anlaşılacağı gibi, insan ve insan faaliyetlerinin yeryüzü üzerindeki etkileşimlerini, dağılışını ve sonuçlarını inceleyen coğrafya dalıdır. Yani, insanla ilgili her şey beşeri coğrafyanın ilgi alanına girer.
- A) Nüfusun dağılımı: Nüfus, insan toplulukları demektir. İnsanların yeryüzüne nasıl dağıldığı, nerelerde yoğunlaştığı, neden bazı yerlerin daha kalabalık olduğu gibi konular doğrudan insanla ilgili olduğu için beşeri coğrafyanın (özellikle nüfus coğrafyasının) temel inceleme alanıdır. Bu nedenle A seçeneği beşeri coğrafyaya girer.
- B) Sanayi faaliyetleri: Sanayi, insanların hammaddeyi işleyerek ürün elde ettiği ekonomik bir faaliyettir. Fabrikaların nerede kurulduğu, sanayi bölgelerinin dağılımı, sanayinin çevreye ve insan yaşamına etkileri gibi konular insan faaliyetleriyle doğrudan ilişkili olduğu için beşeri coğrafyanın (ekonomik coğrafyanın) konusudur. Bu nedenle B seçeneği beşeri coğrafyaya girer.
- C) Yer şekillerinin oluşumu: Yer şekillerinin oluşumu (dağlar, ovalar, platolar, vadiler vb.) tamamen doğal süreçlerle (tektonik hareketler, volkanizma, erozyon, aşınma gibi) ilgilidir. Bu konular, coğrafyanın doğal ortamı inceleyen dalı olan fiziki coğrafyanın (özellikle jeomorfolojinin) inceleme alanına girer. İnsan faaliyetleriyle doğrudan bir ilişkisi yoktur. Bu nedenle C seçeneği beşeri coğrafyaya girmez.
- D) Tarım yöntemleri: Tarım, insanların toprağı işleyerek bitki ve hayvan yetiştirdiği bir faaliyettir. Hangi tarım ürünlerinin nerede yetiştirildiği, hangi yöntemlerin kullanıldığı, tarımın ekonomik ve sosyal etkileri gibi konular insan faaliyetleriyle doğrudan bağlantılı olduğu için beşeri coğrafyanın (tarım coğrafyasının) konusudur. Bu nedenle D seçeneği beşeri coğrafyaya girer.
- E) Ulaşım sistemleri: Ulaşım, insanların ve malların bir yerden başka bir yere taşınmasını sağlayan yollar, köprüler, demiryolları, havaalanları gibi altyapı ve sistemlerdir. Bu sistemler insanlar tarafından inşa edilir, kullanılır ve insan yaşamını şekillendirir. Bu nedenle ulaşım sistemleri beşeri coğrafyanın (ulaşım coğrafyasının) inceleme alanıdır. Bu nedenle E seçeneği beşeri coğrafyaya girer.
Sonuç olarak, yer şekillerinin oluşumu doğal süreçlerle ilgili olup fiziki coğrafyanın konusudur, beşeri coğrafyanın değil.
Cevap C seçeneğidir.
