Düzenli ordunun kurulmasının temel amacı nedir?
A) Kuvayı Milliye birliklerini dağıtmak
B) İstanbul Hükümeti'nin otoritesini sağlamak
C) Milli Mücadele'yi daha disiplinli ve etkili bir şekilde yürütmek
D) İtilaf Devletleri ile işbirliği yapmak
E) Azınlık haklarını korumak
Sevgili öğrenciler, bu soru, Milli Mücadele döneminin önemli bir dönüm noktasını ve düzenli orduya geçişin nedenlerini anlamamızı istiyor. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyerek doğru cevaba ulaşalım:
- A) Kuvayı Milliye birliklerini dağıtmak: Kuvâ-yi Milliye, başlangıçta işgallere karşı halkın kendiliğinden oluşturduğu direniş güçleriydi. Ancak bu birlikler, düzensiz, disiplinsiz ve merkezi bir komutadan yoksun oldukları için büyük çaplı ve düzenli düşman ordularına karşı yeterince etkili olamıyorlardı. Düzenli ordunun kurulması, Kuvâ-yi Milliye'nin yerini alarak onları tasfiye etme sürecini de beraberinde getirse de, temel amaç Kuvâ-yi Milliye'yi dağıtmak değil, daha güçlü ve organize bir ordu kurmaktı. Yani bu, bir sonuçtu, temel amaç değildi.
- B) İstanbul Hükümeti'nin otoritesini sağlamak: Milli Mücadele, İstanbul Hükümeti'nin işgalci güçlerle uzlaşmacı politikalarına karşı başlatılmıştı. Ankara'da kurulan Büyük Millet Meclisi Hükümeti, İstanbul Hükümeti'nin otoritesini değil, kendi milli otoritesini kurmayı ve ülkeyi düşman işgalinden kurtarmayı hedefliyordu. Dolayısıyla düzenli ordu, İstanbul Hükümeti'nin otoritesini sağlamak için değil, ona karşı milli iradeyi temsil eden Ankara Hükümeti'nin gücünü pekiştirmek için kuruldu.
- C) Milli Mücadele'yi daha disiplinli ve etkili bir şekilde yürütmek: İşte bu, düzenli ordunun kurulmasının temel amacıdır. Kuvâ-yi Milliye birliklerinin yerel kalması, disiplin eksikliği, lojistik sorunları ve merkezi bir komuta zincirinin olmaması, düşman karşısında istenilen başarıyı elde etmeyi zorlaştırıyordu. Düzenli bir ordu, tek elden yönetilen, eğitimli, disiplinli ve modern silahlarla donatılmış bir güç demekti. Bu sayede düşmanla daha planlı, koordineli ve etkili bir şekilde mücadele edilebilecek, zafer şansı artırılabilecekti. Milli Mücadele'nin başarıya ulaşması için bu tür bir yapıya ihtiyaç vardı.
- D) İtilaf Devletleri ile işbirliği yapmak: Milli Mücadele'nin amacı, İtilaf Devletleri'nin işgaline son vermek ve tam bağımsızlığı sağlamaktı. Düzenli ordu, bu devletlere karşı savaşmak için kuruldu, onlarla işbirliği yapmak için değil. Bu seçenek, Milli Mücadele'nin ruhuna tamamen aykırıdır.
- E) Azınlık haklarını korumak: Azınlık hakları konusu, yeni kurulacak devletin iç politikalarıyla ilgili bir meseleydi. Ancak düzenli ordunun kurulmasının birincil ve temel amacı, ülkenin bağımsızlığını ve bütünlüğünü sağlamaktı. Azınlık haklarını korumak, ordunun doğrudan birincil kuruluş amacı değildi. Ordunun varlık sebebi, dış tehditlere karşı vatanı savunmaktı.
Yukarıdaki açıklamalar ışığında, düzenli ordunun kurulmasının en temel ve belirleyici amacının, Milli Mücadele'yi daha disiplinli, planlı ve etkili bir şekilde yürüterek zafere ulaşmak olduğu açıktır.
Cevap C seçeneğidir.
