🎓 12. sınıf inkılap tarihi 1. dönem 2. yazılı 1. senaryo Test 3 - Ders Notu
Bu ders notu, İkinci Dünya Savaşı'nın nedenleri, gelişimi, Türkiye'nin savaştaki tutumu ve savaşın sonuçları gibi temel konuları kapsamaktadır. Ayrıca Soğuk Savaş dönemine de giriş yapılmaktadır.
📌 İkinci Dünya Savaşı'nın Nedenleri
İkinci Dünya Savaşı'nın temelinde yatan nedenler, I. Dünya Savaşı'nın ardından imzalanan antlaşmaların yarattığı hoşnutsuzluk, ekonomik krizler, totaliter rejimlerin yükselişi ve yayılmacı politikalar olarak özetlenebilir.
- Versay Antlaşması'nın ağır şartları Almanya'da intikam duygusunu körükledi.
- 1929 Dünya Ekonomik Krizi, birçok ülkede siyasi istikrarsızlığa yol açtı.
- Almanya'da Nazizm, İtalya'da Faşizm ve Japonya'da militarizm gibi totaliter ideolojiler güçlendi.
- Almanya'nın Hayat Sahası (Lebensraum) politikası ve diğer yayılmacı emelleri savaşın fitilini ateşledi.
⚠️ Dikkat: Savaşın nedenlerini sadece bir ülkeye bağlamak yerine, birden fazla faktörün etkileşimini göz önünde bulundurun.
📌 İkinci Dünya Savaşı'nın Gelişimi
Savaş, 1939'da Almanya'nın Polonya'yı işgaliyle başladı. Mihver Devletler (Almanya, İtalya, Japonya) ve Müttefik Devletler (İngiltere, Fransa, Sovyetler Birliği, ABD) arasındaki mücadele, Avrupa, Asya ve Afrika kıtalarına yayıldı.
- Almanya'nın yıldırım savaşı (Blitzkrieg) taktiğiyle birçok ülkeyi kısa sürede işgal etmesi.
- Pearl Harbor Baskını (1941) ile ABD'nin savaşa girmesi.
- Stalingrad Savaşı (1942-1943) savaşın dönüm noktası olması.
- Normandiya Çıkarması (1944) ile Müttefiklerin Avrupa'ya girmesi.
- ABD'nin Hiroşima ve Nagazaki'ye atom bombası atması (1945) ve Japonya'nın teslim olması.
💡 İpucu: Savaşın önemli cephelerini ve dönüm noktalarını kronolojik sırayla hatırlamaya çalışın.
📌 Türkiye'nin İkinci Dünya Savaşı'ndaki Tutumu
Türkiye, savaş boyunca tarafsız kalmaya çalışmış, ancak savaşın sonlarına doğru Müttefiklerin yanında yer almıştır. Savaşın olumsuz etkilerinden korunmak için çeşitli önlemler alınmıştır.
- Savaşın başlarında İngiltere ve Fransa ile ittifak antlaşması imzalanması.
- Cumhurbaşkanı İsmet İnönü'nün denge politikası izlemesi.
- Savaşın sonlarına doğru (1945) Almanya ve Japonya'ya savaş ilan edilmesi.
- Varlık Vergisi ve Milli Korunma Kanunu gibi ekonomik önlemler alınması.
⚠️ Dikkat: Türkiye'nin tarafsızlık politikasının nedenlerini ve savaşın Türkiye üzerindeki etkilerini iyi analiz edin.
📌 İkinci Dünya Savaşı'nın Sonuçları
Savaş, milyonlarca insanın ölümüne, şehirlerin yıkımına ve siyasi haritanın değişmesine yol açtı. Birleşmiş Milletler kuruldu ve Soğuk Savaş dönemi başladı.
- Milyonlarca insanın ölümü ve sakat kalması.
- Avrupa'nın yeniden inşası için Marshall Planı'nın uygulanması.
- Birleşmiş Milletler'in (BM) kurulması (1945).
- ABD ve Sovyetler Birliği'nin süper güç olarak ortaya çıkması ve Soğuk Savaş'ın başlaması.
- Sömürgeciliğin zayıflaması ve birçok ülkenin bağımsızlığını kazanması.
💡 İpucu: Savaşın uzun vadeli sonuçlarını ve dünya siyasetindeki etkilerini anlamaya çalışın.
📌 Soğuk Savaş Dönemi'nin Başlangıcı
İkinci Dünya Savaşı'nın ardından ABD ve Sovyetler Birliği arasındaki ideolojik ayrılıklar ve çıkar çatışmaları, Soğuk Savaş olarak adlandırılan uzun bir gerginlik dönemine yol açtı. Bu dönemde doğrudan bir savaş yaşanmamış olsa da, dünya birçok kez savaşın eşiğine geldi.
- ABD ve Sovyetler Birliği arasındaki ideolojik farklılıklar (kapitalizm ve komünizm).
- Nükleer silahlanma yarışı.
- NATO ve Varşova Paktı gibi askeri ittifakların kurulması.
- Kore Savaşı, Vietnam Savaşı gibi vekalet savaşları.
- Berlin Duvarı'nın inşası ve yıkılması.
⚠️ Dikkat: Soğuk Savaş'ın temel özelliklerini ve bu dönemdeki önemli olayları bilin.
