Sevgili öğrenciler, Lozan Barış Antlaşması, yeni Türk Devleti'nin uluslararası alandaki varlığını ve bağımsızlığını tescilleyen çok önemli bir belgedir. Bu antlaşma ile ilgili verilen bilgileri dikkatlice inceleyelim ve hangisinin yanlış olduğunu adım adım bulalım.
A) Yeni Türk Devleti’nin uluslararası alandaki bağımsızlığı tescil edilmiştir.
Bu ifade DOĞRUDUR. Lozan Barış Antlaşması, I. Dünya Savaşı'nın ardından imzalanan ve Sevr Antlaşması'nı geçersiz kılarak, Türkiye Cumhuriyeti'nin bağımsızlığını ve egemenliğini uluslararası alanda resmen tanıyan bir antlaşmadır. Bu madde, Türk milletinin kendi kaderini tayin etme hakkının ve bağımsız bir devlet olarak varlığının tüm dünya tarafından kabul edildiğini gösterir.
B) Boğazlar Komisyonu’nun kurulması tam bağımsızlık ilkesine aykırı bir durumdur.
Bu ifade de DOĞRUDUR. Lozan Antlaşması'nda Boğazlar'ın yönetimi için uluslararası bir Boğazlar Komisyonu kurulması kararlaştırılmıştı. Ayrıca Boğazlar'ın her iki yakasında asker bulundurulmaması gibi kısıtlamalar da vardı. Bu durum, Türkiye'nin kendi toprakları üzerindeki tam egemenliğini sınırlayan ve tam bağımsızlık ilkesine aykırı düşen bir maddeydi. Bu eksiklik, daha sonra 1936 Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile giderilmiştir.
C) Kapitülasyonlar kaldırılarak ekonomik bağımsızlık yolunda önemli bir adım atılmıştır.
Bu ifade de DOĞRUDUR. Kapitülasyonlar, Osmanlı Devleti'ni ekonomik ve hukuki açıdan yabancı devletlerin denetimine sokan ayrıcalıklardı. Lozan Antlaşması ile kapitülasyonların tamamen kaldırılması, Türkiye'nin ekonomik bağımsızlığını kazanması ve kendi ekonomik politikalarını belirleyebilmesi açısından hayati bir başarı olmuştur.
D) Musul meselesi kesin olarak çözüme kavuşturulmuştur.
Bu ifade YANLIŞTIR. Lozan Barış Antlaşması'nda Musul meselesi, Türkiye ile İngiltere arasında çözülemeyen konular arasında yer almıştır. Antlaşmada, Musul'un statüsünün Türkiye ve İngiltere arasında dokuz ay içinde ikili görüşmelerle çözülmesi, eğer çözülemezse Milletler Cemiyeti'ne götürülmesi kararlaştırılmıştır. Dolayısıyla, Musul meselesi Lozan'da kesin olarak çözüme kavuşturulmamış, daha sonra 1926 Ankara Antlaşması ile çözüme ulaşmıştır.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşıldığı üzere, Musul meselesi Lozan Barış Antlaşması'nda kesin olarak çözüme kavuşturulamamış, sonraya bırakılan bir konu olmuştur. Bu nedenle, D seçeneğinde verilen bilgi yanlıştır.
Cevap D seçeneğidir.
