8. sınıf inkılap tarihi 2. dönem 1. yazılı 6. Senaryo Test 2

Türkiye Cumhuriyeti'nde siyasi alanda yapılan inkılaplar, devletin yönetim şeklini ve kurumlarını kökten değiştirmiştir. Bu inkılaplar, çağdaşlaşma ve demokratikleşme yolunda atılan önemli adımlardır.

$1$ Kasım $1922$'de Saltanatın kaldırılmasıyla;

• I. Osmanlı Devleti'nin hukuki varlığı sona ermiştir.
• II. Ulusal egemenliğin önündeki en büyük engel ortadan kalkmıştır.
• III. Türkiye Büyük Millet Meclisi, tek temsilci haline gelmiştir.

Verilen bilgilerden hangileri doğrudur?

A) Yalnız I

B) I ve II

C) II ve III

D) I, II ve III

Sevgili öğrenciler, bu soru Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluş sürecindeki önemli bir dönüm noktasını, Saltanatın kaldırılmasını ve bunun sonuçlarını anlamamızı istiyor. Adım adım inceleyelim:

• Soru Kökünü Anlamak: Soru, $1$ Kasım $1922$'de Saltanatın kaldırılmasının hangi sonuçları doğurduğunu soruyor. Bu tarih, Osmanlı Devleti'nden Türkiye Cumhuriyeti'ne geçişte kritik bir adımdır.
• I. Öncülü Değerlendirmek: "Osmanlı Devleti'nin hukuki varlığı sona ermiştir." Saltanat, Osmanlı Devleti'nin yönetim şeklinin ve hanedanlığının temelini oluşturuyordu. Saltanatın kaldırılmasıyla, Osmanlı Devleti'nin yönetim biçimi ve dolayısıyla hukuki olarak varlığı sona ermiş, yerine yeni Türk devleti kurulma yolunda önemli bir adım atılmıştır. Bu ifade doğrudur.
• II. Öncülü Değerlendirmek: "Ulusal egemenliğin önündeki en büyük engel ortadan kalkmıştır." Ulusal egemenlik, yönetme yetkisinin millete ait olması demektir. Saltanat sistemi ise egemenliğin tek bir kişiye (padişaha) veya hanedana ait olduğu anlayışına dayanır. Saltanatın kaldırılmasıyla, milletin kendi kendini yönetme ilkesi olan ulusal egemenliğin önündeki en büyük sembolik ve fiili engel ortadan kalkmıştır. Bu ifade doğrudur.
• III. Öncülü Değerlendirmek: "Türkiye Büyük Millet Meclisi, tek temsilci haline gelmiştir." Saltanatın kaldırılmasından önce, İstanbul'da Osmanlı Hükümeti (Saltanat) ve Ankara'da Türkiye Büyük Millet Meclisi olmak üzere iki ayrı yönetim ve temsil organı bulunmaktaydı. Saltanatın kaldırılmasıyla İstanbul Hükümeti'nin hukuki varlığı sona ermiş ve Türkiye Büyük Millet Meclisi, Türk milletinin tek ve meşru temsilcisi haline gelmiştir. Bu ifade doğrudur.
• Sonuç: Gördüğümüz gibi, Saltanatın kaldırılmasıyla verilen her üç öncül de gerçekleşen önemli sonuçlardır. Bu inkılap, hem Osmanlı Devleti'nin sonunu getirmiş, hem ulusal egemenliğin önünü açmış, hem de TBMM'nin tek temsilci konumunu pekiştirmiştir.

Bu bilgiler ışığında, tüm öncüllerin doğru olduğunu söyleyebiliriz.

Cevap D seçeneğidir.