Özdeş ampuller ve kablolar kullanılarak aşağıdaki elektrik devreleri kuruluyor.
- I. Devre: 1 pil, 1 ampul
- II. Devre: 2 pil, 1 ampul
Bu devreler karşılaştırıldığında, II. devredeki ampulün I. devredeki ampulden daha parlak yandığı gözlemleniyor.
Bu gözlem, aşağıdaki hipotezlerden hangisini
destekler?
A) Ampul sayısı ampul parlaklığını etkiler.
B) Pil sayısı ampul parlaklığını etkiler.
C) Kablo uzunluğu ampul parlaklığını etkiler.
D) Ampulün parlaklığı pilin ömrünü etkiler.
Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruda, elektrik devreleri ve ampul parlaklığı arasındaki ilişkiyi inceleyeceğiz. Bilimsel bir gözlemden yola çıkarak doğru hipotezi bulmak için adım adım ilerleyelim.
- Deneyin Amacını Anlayalım: Bir bilimsel deneyde, bir değişkenin (faktörün) başka bir değişken üzerindeki etkisini anlamak isteriz. Bunun için, sadece bir faktörü değiştirirken diğer tüm faktörleri sabit tutarız.
- Verilen Devreleri İnceleyelim:
- I. Devre: 1 pil, 1 ampul
- II. Devre: 2 pil, 1 ampul
- Değişkenleri Belirleyelim:
- Sabit Tutulan Değişkenler (Kontrollü Değişkenler): Her iki devrede de kullanılan ampul sayısı aynıdır (1 ampul). Ayrıca, "özdeş ampuller ve kablolar" kullanıldığı belirtildiği için ampullerin ve kabloların özellikleri de aynıdır.
- Değiştirilen Değişken (Bağımsız Değişken): I. devrede 1 pil varken, II. devrede 2 pil vardır. Yani, değiştirilen tek şey pil sayısıdır.
- Gözlemlenen Sonuç (Bağımlı Değişken): II. devredeki ampulün I. devredeki ampulden daha parlak yandığı gözlemleniyor. Bu, ampul parlaklığındaki değişimdir.
- Gözlem ve Değişken İlişkisini Kurma: Deneyde sadece pil sayısı değiştirildiğinde ampul parlaklığı değiştiğine göre, ampul parlaklığını etkileyen faktörün pil sayısı olduğunu söyleyebiliriz. Daha fazla pil, daha fazla enerji (voltaj) sağlar ve bu da ampulün daha parlak yanmasına neden olur.
- Hipotezleri Değerlendirelim:
- A) Ampul sayısı ampul parlaklığını etkiler. Bu deneyde ampul sayısı değişmediği için (her iki devrede de 1 ampul var), bu hipotez bu gözlemle desteklenemez.
- B) Pil sayısı ampul parlaklığını etkiler. Bu deneyde pil sayısı değiştirilmiş (1 pilden 2 pile çıkarılmış) ve ampul parlaklığı değişmiştir (daha parlak yanmıştır). Bu gözlem, pil sayısının ampul parlaklığını etkilediği hipotezini doğrudan destekler.
- C) Kablo uzunluğu ampul parlaklığını etkiler. Soruda kablo uzunluğu hakkında herhangi bir bilgi verilmemiştir ve kablo uzunluğu değiştirilen bir faktör değildir. Bu nedenle, bu hipotez bu gözlemle desteklenemez.
- D) Ampulün parlaklığı pilin ömrünü etkiler. Bu deneyde pilin ömrü gözlemlenmemiştir, sadece ampulün parlaklığı karşılaştırılmıştır. Bu nedenle, bu hipotez bu gözlemle desteklenemez.
Yapılan deneyde sadece pil sayısı değiştirilerek ampul parlaklığındaki değişim gözlemlendiği için, bu gözlem pil sayısının ampul parlaklığını etkilediği hipotezini destekler.
Cevap B seçeneğidir.
