Bitkilerin Büyüme Yönelimleri ve Tropizma Türleri
Bitkiler, çevrelerindeki çeşitli uyaranlara karşı büyüme yönlerini değiştirerek tepki verirler. Bu tür yönelimli büyüme hareketlerine "tropizma" denir. Sorumuz, yerçekimi etkisiyle bitki köklerinin aşağı, gövdesinin ise yukarı doğru büyümesini ele almaktadır. Şimdi seçenekleri adım adım inceleyelim:
- A) Fototropizma: Bu, bitkinin ışığa karşı gösterdiği yönelimli büyüme hareketidir. Genellikle bitki gövdeleri ışığa doğru (pozitif fototropizma), kökler ise ışıktan uzağa (negatif fototropizma) büyür. Sorumuzda ışık değil, yerçekimi etkisi vurgulanmıştır. Bu nedenle A seçeneği doğru değildir.
- B) Hidrotropizma: Bu, bitkinin suya karşı gösterdiği yönelimli büyüme hareketidir. Özellikle bitki kökleri su kaynaklarına doğru (pozitif hidrotropizma) büyür. Sorumuzda su değil, yerçekimi etkisi belirtilmiştir. Bu nedenle B seçeneği doğru değildir.
- C) Geotropizma (Gravitropizma): Bu, bitkinin yerçekimi kuvvetine karşı gösterdiği yönelimli büyüme hareketidir. Bitki kökleri yerçekimi yönünde, yani aşağı doğru (pozitif geotropizma) büyür. Bitki gövdeleri ise yerçekiminin tersi yönde, yani yukarı doğru (negatif geotropizma) büyür. Sorumuzda bahsedilen durum, yani köklerin aşağı, gövdelerin yukarı büyümesi tam olarak geotropizmayı tanımlamaktadır.
- D) Kemotropizma: Bu, bitkinin kimyasal maddelere karşı gösterdiği yönelimli büyüme hareketidir. Örneğin, polen tüpünün yumurtalığa doğru büyümesi veya köklerin besin maddelerine yönelmesi kemotropizmaya örnektir. Sorumuzda kimyasal bir uyaran değil, yerçekimi söz konusudur. Bu nedenle D seçeneği doğru değildir.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, yerçekimi etkisiyle bitki köklerinin aşağı, gövdesinin ise yukarı doğru büyümesi "Geotropizma" olarak adlandırılır. Bu, bitkilerin doğru yönde büyüyerek hayatta kalmaları için hayati bir adaptasyondur.
Cevap C seçeneğidir.