Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "ordu" sözcüğü topluluk adı olarak kullanılmamıştır?
A) Ordu, düşmana karşı hazırlık yapıyor.
B) Ordu ilimiz Karadeniz Bölgesi'ndedir.
C) Ordu disiplin içinde hareket etti.
D) Ordu, sınırları başarıyla korudu.
Sevgili öğrenciler, bu soruda "ordu" sözcüğünün hangi cümlede topluluk adı olarak kullanılmadığını bulmamız isteniyor. Öncelikle "topluluk adı" ne demek, onu hatırlayalım:
- Topluluk Adı (Cins İsim): Tekil halde olmasına rağmen birden fazla varlığı, bir grubu ifade eden isimlerdir. Örneğin, "sürü" (birçok hayvan), "aile" (birçok birey), "takım" (birçok oyuncu) gibi. "Ordu" da genellikle birçok askerin oluşturduğu birliği ifade eden bir topluluk adıdır.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Ordu, düşmana karşı hazırlık yapıyor.
- Buradaki "ordu" sözcüğü, birçok askerin bir araya gelerek oluşturduğu askeri birliği, yani bir topluluğu ifade etmektedir. Bu nedenle topluluk adıdır.
- B) Ordu ilimiz Karadeniz Bölgesi'ndedir.
- Bu cümlede "Ordu" sözcüğü, Türkiye'deki bir şehri ve ili ifade etmektedir. Özel bir yer adıdır. Bir topluluğu değil, coğrafi bir konumu belirtir. Bu yüzden topluluk adı olarak kullanılmamıştır.
- C) Ordu disiplin içinde hareket etti.
- Buradaki "ordu" sözcüğü de, tıpkı A seçeneğindeki gibi, askeri birliği, yani bir topluluğu ifade etmektedir. Bu nedenle topluluk adıdır.
- D) Ordu, sınırları başarıyla korudu.
- Bu cümlede de "ordu" sözcüğü, ülkenin askeri gücünü, yani bir topluluğu ifade etmektedir. Bu nedenle topluluk adıdır.
Gördüğümüz gibi, A, C ve D seçeneklerinde "ordu" sözcüğü bir askeri birliği, yani bir topluluğu ifade ederken; B seçeneğinde bir şehir adını, yani özel bir ismi ifade etmektedir. Bu nedenle topluluk adı olarak kullanılmayan seçenek B'dir.
Cevap B seçeneğidir.
