Fe₂O₃ + 3CO → 2Fe + 3CO₂
Demir oksidin karbon monoksit ile indirgenmesi sonucu demir metali elde edilmektedir. Bu tepkimede karbon monoksit için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
A) Yükseltgendir
B) İndirgendir
C) Yükseltgenme basamağı değişmemiştir
D) Elektron almıştır
Merhaba öğrenciler, bu soruyu adım adım inceleyerek karbon monoksitin (CO) bu tepkimedeki rolünü anlayalım.
Öncelikle tepkimeyi tekrar yazalım:
Fe₂O₃ + 3CO → 2Fe + 3CO₂
Bu tepkimede neler olduğuna bakalım:
- Demir (Fe): Başlangıçta demir oksit (Fe₂O₃) içerisinde bulunan demir, ürünlerde elementel demir (Fe) haline dönüşüyor. Yani, demir oksitlenmiş halden indirgenmiş hale geçiyor.
- Karbon (C): Karbon monoksit (CO) içerisindeki karbon, ürünlerde karbondioksit (CO₂) haline dönüşüyor. Yani, karbonun oksijen sayısı artıyor.
Şimdi de yükseltgenme ve indirgenme kavramlarını hatırlayalım:
- Yükseltgenme: Bir atomun, molekülün veya iyonun elektron kaybetmesi veya yükseltgenme basamağının artmasıdır.
- İndirgenme: Bir atomun, molekülün veya iyonun elektron kazanması veya yükseltgenme basamağının azalmasıdır.
Bu tepkimede:
- Fe₂O₃ indirgeniyor, yani elektron alıyor. Bir madde indirgeniyorsa, karşısındaki maddeyi yükseltgemiş demektir. Bu durumda Fe₂O₃ bir yükseltgendir.
- CO yükseltgeniyor, yani elektron veriyor. Bir madde yükseltgeniyorsa, karşısındaki maddeyi indirgemiş demektir. Bu durumda CO bir indirgendir.
Şimdi de şıkları tek tek inceleyelim:
- A) Yükseltgendir: Yanlış, çünkü CO yükseltgeniyor, yani indirgendir.
- B) İndirgendir: Doğru, çünkü CO yükseltgenerek demir oksidi indirgiyor.
- C) Yükseltgenme basamağı değişmemiştir: Yanlış, çünkü CO'daki karbonun yükseltgenme basamağı +2 iken, CO₂'de +4'tür.
- D) Elektron almıştır: Yanlış, çünkü CO elektron vermiştir, yani yükseltgenmiştir.
Umarım açıklayıcı olmuştur.
Cevap B seçeneğidir.
