🚀 Online Kendi Sınavını Oluştur ve Çöz!

10. sınıf fizik 2. dönem 1. yazılı 3. senaryo Çözümlü Sorular

Örnek 01 / 22
Soru:
Bir elektrik devresindeki potansiyel fark, elektrik akımı ve direnç kavramlarını anlamak için sıklıkla bir su tesisatı benzetmesi kullanılır. Bu benzetmeye göre, bir su tesisatındaki su pompası, borulardaki suyun akışı ve borunun daraltılmış bir kısmı, elektrik devresindeki hangi kavramlara en uygun şekilde karşılık gelir?
A) Su pompası: Direnç, Suyun akışı: Potansiyel fark, Borunun dar kısmı: Elektrik akımı
B) Su pompası: Elektrik akımı, Suyun akışı: Direnç, Borunun dar kısmı: Potansiyel fark
C) Su pompası: Potansiyel fark, Suyun akışı: Elektrik akımı, Borunun dar kısmı: Direnç
D) Su pompası: Elektrik akımı, Suyun akışı: Potansiyel fark, Borunun dar kısmı: Direnç
E) Su pompası: Direnç, Suyun akışı: Elektrik akımı, Borunun dar kısmı: Potansiyel fark
Doğru Cevap: C

✍️ Çözüm:

Bu soruda elektrik devresi kavramları ile su tesisatı benzetmesi arasındaki doğru eşleştirmeyi bulmamız istenmektedir. Analojik akıl yürütme yaparak her bir kavramın karşılığını inceleyelim:


1. Potansiyel Fark (Gerilim): Elektrik devresinde yükleri hareket ettiren ve onlara enerji veren kuvvettir. Su tesisatında suyu hareket ettiren ve ona basınç farkı sağlayan, yani suyu pompalayan sistem su pompasıdır. Dolayısıyla, su pompası potansiyel farka karşılık gelir.


2. Elektrik Akımı: Bir iletkenin kesitinden birim zamanda geçen elektrik yükü miktarıdır. Su tesisatında ise borulardan birim zamanda geçen su miktarı, yani suyun akışı elektrik akımına benzer.


3. Direnç: Elektrik akımının geçişine karşı gösterilen zorluktur. Su tesisatında suyun akışını zorlaştıran, suyun geçişine karşı koyan unsurlar, örneğin borunun daraltılmış bir kısmı veya bir vana, dirence karşılık gelir.


Bu eşleştirmelere göre doğru seçenek:

  • Su pompası: Potansiyel fark
  • Suyun akışı: Elektrik akımı
  • Borunun dar kısmı: Direnç

Bu eşleştirmeyi içeren şık C seçeneğidir.