🧭 2026 TYT Coğrafya: Pusulada Sapma (İnhiraf) Nedir?
Pusula, yönümüzü bulmamıza yardımcı olan harika bir araçtır. Ancak bazen pusula tam olarak kuzeyi göstermez. İşte bu duruma pusula sapması (inhiraf) diyoruz. Gelin, bu konuyu daha yakından inceleyelim.
🌍 Pusula Sapması (İnhiraf) Nedir?
Pusula sapması, pusulanın gösterdiği manyetik kuzey ile gerçek kuzey arasındaki açıdır. Yani, pusulanızın ibresi tam olarak coğrafi kuzeyi değil, manyetik kuzeyi gösterir. Bu iki kuzey arasındaki farka da
inhiraf denir.
🧲 Pusula Neden Sapma Yapar?
Pusulanın sapma yapmasının temel nedeni, Dünya'nın manyetik alanının tam olarak coğrafi kuzey kutbunda olmamasıdır. Dünya'nın manyetik alanı, iç çekirdekteki erimiş demirin hareketleri sonucu oluşur ve bu alanın merkezi coğrafi kuzeyden biraz uzaktadır.
📐 İnhiraf Açısı Nasıl Hesaplanır?
İnhiraf açısı, bulunduğunuz konuma göre değişir. Bu açıyı öğrenmek için çeşitli yöntemler vardır:
- 🗺️ Haritalar: Bazı coğrafi haritalarda, o bölgeye ait inhiraf açısı belirtilir.
- 🌐 Online Araçlar: İnternet üzerinde, konumunuzu girdiğinizde inhiraf açısını hesaplayan birçok araç bulunmaktadır.
- 🧭 Profesyonel Pusulalar: Bazı gelişmiş pusulalarda, inhiraf açısını ayarlama özelliği bulunur.
📍 İnhiraf Açısı Neden Önemlidir?
İnhiraf açısını bilmek, özellikle doğa yürüyüşleri, denizcilik ve havacılık gibi alanlarda yön bulma doğruluğu için çok önemlidir. Eğer inhiraf açısını hesaba katmazsanız, rotanızda ciddi sapmalar olabilir ve kaybolma riskiniz artar.
🧭 Pusula Sapmasını Düzeltme Yöntemleri
Pusula sapmasını düzeltmek için aşağıdaki adımları izleyebilirsiniz:
- 📐 İnhiraf Açısını Bulun: Bulunduğunuz yerin inhiraf açısını yukarıda belirtilen yöntemlerle öğrenin.
- ➕➖ Ekleme veya Çıkarma: Pusulanızın gösterdiği yöne, inhiraf açısını ekleyin veya çıkarın. Hangi işlemi yapacağınız, inhirafın doğu veya batı yönünde olmasına bağlıdır.
- 🎯 Gerçek Kuzeyi Bulun: Düzeltilmiş değer, size gerçek kuzeyi gösterecektir.
📝 Örnek Senaryo
Diyelim ki bir ormanda yürüyüş yapıyorsunuz ve pusulanız kuzeyi gösteriyor. Ancak haritadan baktığınızda, bulunduğunuz bölgedeki inhiraf açısının 5 derece doğu olduğunu öğreniyorsunuz. Bu durumda, pusulanızın gösterdiği yönden 5 derece çıkarmanız gerekir. Böylece gerçek kuzeyi daha doğru bir şekilde belirleyebilirsiniz.
Umarım bu bilgiler, pusula sapması (inhiraf) konusunu anlamanıza yardımcı olmuştur. Unutmayın, doğada güvende kalmak için doğru yönlendirme çok önemlidir!
