🧮 2026 TYT'de Ters Orantı Seni Korkutmasın!
Ters orantı, günlük hayatta ve sınavlarda sıkça karşına çıkan bir konu. Sakın gözün korkmasın, mantığını anladıktan sonra soruları kolaylıkla çözebilirsin!
❓ Ters Orantı Nedir?
Ters orantı, iki çokluktan biri artarken diğeri aynı oranda azalıyorsa veya biri azalırken diğeri aynı oranda artıyorsa aralarında ters orantı var demektir. Yani, biri yukarı çıkarken diğeri aşağı iner!
- 🚗 Örnek 1: Bir araba belirli bir yolu giderken hızı arttıkça aynı yolu gitme süresi azalır.
- 👷 Örnek 2: Bir işi daha fazla işçi çalışarak daha kısa sürede bitirebilirsin.
📝 Ters Orantı Formülü
Ters orantıda, orantılı çoklukların çarpımı sabittir. Yani;
$a$ ve $b$ ters orantılı ise, $a \cdot b = k$ (sabit) olur.
Bu formülü unutma, soruları çözerken çok işine yarayacak!
⚙️ Ters Orantı Hesaplama Yöntemleri
Ters orantı problemlerini çözerken kullanabileceğin birkaç yöntem var:
1.
Oran-Orantı Yöntemi:
Bu yöntemde, verilen değerleri kullanarak bir orantı kurarız ve bilinmeyeni buluruz.
Örnek:
Bir işi 4 işçi 6 günde yapıyorsa, aynı işi 8 işçi kaç günde yapar?
* 4 işçi --> 6 gün
* 8 işçi --> x gün
Ters orantı olduğu için: $4 \cdot 6 = 8 \cdot x$
$x = 3$ gün
2.
Doğrudan Çarpma Yöntemi:
Bu yöntemde, ters orantılı çoklukların çarpımının sabit olduğunu kullanırız.
Örnek:
Bir musluk bir havuzu 12 saatte dolduruyorsa, aynı havuzu 3 musluk kaç saatte doldurur?
* 1 musluk --> 12 saat
* 3 musluk --> x saat
Ters orantı olduğu için: $1 \cdot 12 = 3 \cdot x$
$x = 4$ saat
✨ Ters Orantı Sorularını Çözerken Dikkat Edilmesi Gerekenler
* 🤔 Soruyu dikkatlice oku ve hangi çoklukların ters orantılı olduğunu belirle.
* 📝 Verilen bilgileri kullanarak bir orantı kur veya çarpma işlemini yap.
* ✅ Bulduğun sonucu kontrol et ve mantıklı olup olmadığını düşün.
🏆 Ters Orantı İle İlgili Örnek Soru Çözümü
Soru: Bir traktör bir tarlayı 15 günde sürebiliyor. Aynı tarlayı 3 traktör kaç günde sürer?
Çözüm:
* 1 traktör --> 15 gün
* 3 traktör --> x gün
Ters orantı olduğu için: $1 \cdot 15 = 3 \cdot x$
$x = 5$ gün
Cevap: 3 traktör aynı tarlayı 5 günde sürer.
Unutma, pratik yaptıkça ters orantı sorularını çözmek daha da kolaylaşacak! Bol bol soru çözerek bu konuda uzmanlaşabilirsin.
