ALES'te matematik problemlerinin üstesinden gelmek, sadece formülleri bilmekle kalmaz, aynı zamanda doğru stratejileri uygulamakla da ilgilidir. Bu yazıda, farklı problem türlerine nasıl yaklaşmanız gerektiğine dair ipuçları ve örnek çözümler bulacaksınız.
Sayı problemleri, genellikle verilen bilgiler doğrultusunda denklemler kurmayı ve bu denklemleri çözmeyi gerektirir.
Örnek: Bir sayının 3 katının 5 fazlası, aynı sayının 2 katının 15 fazlasına eşittir. Bu sayı kaçtır?
Çözüm:
Sayıya x diyelim.
3x + 5 = 2x + 15
x = 10
Bu nedenle, cevap 10'dur.
Hareket problemleri, hız, zaman ve mesafe arasındaki ilişkiyi anlamayı gerektirir. Temel formül: Mesafe = Hız x Zaman.
Örnek: Bir araç A şehrinden B şehrine 60 km/sa hızla gidip, 80 km/sa hızla geri dönüyor. Gidiş dönüş toplam 7 saat sürdüğüne göre, A ve B şehirleri arası kaç km'dir?
Çözüm:
Gidiş süresine t diyelim. Dönüş süresi 7-t olur.
60t = 80(7-t)
60t = 560 - 80t
140t = 560
t = 4
Mesafe = 60 * 4 = 240 km
İşçi problemleri, bir işin ne kadar sürede tamamlandığını hesaplamayı gerektirir. Genellikle, bir işçinin birim zamanda yaptığı iş miktarı üzerinden hesaplama yapılır.
Örnek: Ayşe bir işi 12 günde, Mehmet ise aynı işi 18 günde bitirebilmektedir. İkisi birlikte bu işi kaç günde bitirir?
Çözüm:
Ayşe'nin bir günde yaptığı iş miktarı 1/12, Mehmet'in ise 1/18'dir.
İkisi birlikte bir günde 1/12 + 1/18 = 5/36 iş yaparlar.
İşin tamamı 36/5 günde biter.
Yüzde problemleri, bir sayının belirli bir yüzdesini hesaplamayı veya yüzdelik değişimleri bulmayı gerektirir.
Örnek: Bir malın fiyatı %20 zamlandıktan sonra 144 TL olmuştur. Bu malın zamdan önceki fiyatı kaç TL'dir?
Çözüm:
Malın zamdan önceki fiyatına x diyelim.
x + 0.20x = 144
1.20x = 144
x = 120
Karışım problemleri, farklı oranlarda maddelerin karıştırılmasıyla elde edilen yeni karışımın özelliklerini hesaplamayı gerektirir.
Örnek: Alkol oranı %40 olan 60 litre alkol-su karışımına, alkol oranı %60 olan kaç litre alkol-su karışımı eklenirse, yeni karışımın alkol oranı %50 olur?
Çözüm:
Eklenecek karışım miktarına x diyelim.
(60 * 0.40) + (x * 0.60) = (60 + x) * 0.50
24 + 0.60x = 30 + 0.50x
0. 10x = 6
x = 60
Bu stratejileri ve örnekleri kullanarak, ALES matematik problemler test sorularında daha başarılı olabilirsiniz. Bol şans!