Aritmetik ortalama, en basit tanımıyla, bir sayı dizisindeki tüm sayıların toplamının, dizideki sayı adedine bölünmesiyle elde edilen değerdir. Günlük hayatta sıklıkla karşılaştığımız ve kullandığımız temel bir istatistiksel ölçüdür. Örneğin, bir öğrencinin sınav notlarının ortalamasını hesaplamak, bir basketbol takımının maç başına attığı ortalama sayıyı bulmak veya bir şehrin ortalama sıcaklığını belirlemek gibi birçok alanda aritmetik ortalamadan faydalanırız.
Aritmetik ortalamayı hesaplamak için şu adımları izleriz:
Formül:
Aritmetik Ortalama = (Sayı 1 + Sayı 2 + ... + Sayı n) / n
Burada "n", dizideki toplam sayı adedini temsil eder.
Bir futbolcunun bir sezonda attığı gol sayıları şu şekildedir: 12, 15, 10, 18, 20.
Bu futbolcunun sezon boyunca attığı gollerin aritmetik ortalamasını bulalım:
(12 + 15 + 10 + 18 + 20) / 5 = 75 / 5 = 15
Yani, futbolcu sezon boyunca maç başına ortalama 15 gol atmıştır.
Bir haftanın günlük sıcaklık değerleri (santigrat derece) şu şekildedir: 25, 28, 30, 27, 26, 29, 24.
Bu haftanın ortalama sıcaklığını bulalım:
(25 + 28 + 30 + 27 + 26 + 29 + 24) / 7 = 189 / 7 = 27
Bu haftanın ortalama sıcaklığı 27 santigrat derecedir.
Aritmetik ortalama, uç değerlerden (çok yüksek veya çok düşük değerler) kolayca etkilenebilir. Bu nedenle, verilerin dağılımını dikkate almak ve gerekirse diğer ortalama türlerini (medyan, mod) kullanmak daha doğru sonuçlar verebilir.
Örneğin, bir veri setinde çok yüksek bir değer varsa, aritmetik ortalama bu değerden yukarı doğru çekilir ve verilerin gerçek merkezini yansıtmayabilir. Bu durumda medyan, daha iyi bir merkezi eğilim ölçüsü olabilir.
