Brüt Repo ve Net Repo: Hesaplama Farklılıkları ve Anlamları

Question

Brüt repo ve net repo arasındaki hesaplama farklarını ve anlamlarını tam olarak bilmiyorum. Bu terimler finansal piyasalarda ne ifade ediyor?

Answer 1

💰 Brüt Repo Nedir?

Brüt repo, bir finans kuruluşunun belirli bir dönem için bir menkul kıymeti (genellikle devlet tahvili) satıp, aynı menkul kıymeti gelecekte geri alma taahhüdünde bulunduğu bir işlemdir. Bu işlemde, repo oranı ve anapara üzerinden hesaplanan faiz getirisi brüt olarak ifade edilir. Yani, herhangi bir vergi veya kesinti düşülmeden önceki getiriyi gösterir.

• 🏦 Tanım: Menkul kıymet karşılığında borç alıp verme işlemidir.
• 🗓️ Vade: Genellikle kısa vadelidir (birkaç günden birkaç aya kadar).
• 📊 Getiri: Repo oranı üzerinden hesaplanan brüt faiz getirisi.

🧾 Brüt Repo Hesaplaması

Brüt repo hesaplaması oldukça basittir. Temel formül şöyledir:

Brüt Faiz = Anapara × Repo Oranı × (Vade / 365)

Örneğin, 1.000.000 TL anapara, %15 repo oranı ve 30 gün vade için brüt faiz şöyle hesaplanır:

Brüt Faiz = 1.000.000 TL × 0.15 × (30 / 365) ≈ 12.328,77 TL

📉 Net Repo Nedir?

Net repo, brüt repodan farklı olarak, elde edilen faiz getirisinden vergi ve diğer kesintilerin düşülmüş halidir. Yatırımcılar ve finans kuruluşları için gerçek getiriyi gösterdiği için daha önemlidir.

• 🏦 Tanım: Vergiler ve kesintiler düşüldükten sonra elde kalan repo getirisi.
• 🎯 Önemi: Yatırımcılar için gerçek getiriyi yansıtır.
• 🧾 Hesaplama: Brüt getiriden vergi ve diğer kesintilerin çıkarılmasıyla bulunur.

🧾 Net Repo Hesaplaması

Net repo hesaplaması için öncelikle brüt repo getirisi hesaplanır. Ardından, bu getiri üzerinden ilgili vergi oranı (örneğin, %15 stopaj) düşülerek net getiri bulunur.

Net Faiz = Brüt Faiz - (Brüt Faiz × Vergi Oranı)

Yukarıdaki örnek üzerinden devam edersek, %15 vergi oranı uygulandığında:

Vergi Miktarı = 12.328,77 TL × 0.15 ≈ 1.849,32 TL

Net Faiz = 12.328,77 TL - 1.849,32 TL ≈ 10.479,45 TL

📊 Brüt Repo ve Net Repo Arasındaki Farklar

Brüt repo ve net repo arasındaki temel fark, birinin vergi ve kesintiler öncesini, diğerinin ise sonrasını göstermesidir.

• ➕ Brüt Repo:
  • 💰 Vergi ve kesintiler öncesi getiriyi gösterir.
  • 📈 Hesaplaması daha basittir.
  • 📊 Finansal tablolar ve raporlamalarda kullanılır.
• ➖ Net Repo:
  • 🎯 Vergi ve kesintiler sonrası getiriyi gösterir.
  • 🧾 Yatırımcılar için daha anlamlıdır.
  • 💰 Gerçek getiriyi yansıtır.

💡 Yatırımcılar İçin Önemi

Yatırımcılar için net repo, brüt repoya göre daha önemlidir çünkü gerçek getiriyi gösterir. Vergi ve diğer kesintiler dikkate alınarak yapılan yatırım kararları, daha doğru ve kazançlı sonuçlar verebilir.

• 🎯 Doğru Kararlar: Net getiri üzerinden yatırım kararları almak, daha gerçekçi beklentiler oluşturmanıza yardımcı olur.
• 💰 Vergi Planlaması: Vergi oranlarını dikkate alarak yatırım yapmak, vergi avantajlarından yararlanmanızı sağlar.
• 📈 Getiri Optimizasyonu: Net getiriyi maksimize etmek için farklı yatırım araçlarını karşılaştırabilirsiniz.

✍️ Örnek Senaryo

Bir yatırımcı, 100.000 TL'sini 30 gün vadeli repoya yatırmak istiyor. İki farklı repo seçeneği var:

• 🍎 A Bankası: %16 brüt repo oranı
• 🍏 B Bankası: %15 net repo oranı (vergiler dahil)

A Bankası için net repo oranı hesaplanmalıdır. %15 vergi oranı varsayılırsa:

Brüt Faiz (A Bankası) = 100.000 TL × 0.16 × (30 / 365) ≈ 1.315,07 TL

Vergi (A Bankası) = 1.315,07 TL × 0.15 ≈ 197,26 TL

Net Faiz (A Bankası) = 1.315,07 TL - 197,26 TL ≈ 1.117,81 TL

Bu durumda, B Bankası'nın net repo oranı daha yüksek olduğu için yatırımcı için daha avantajlıdır.