🔄 Dönme (Döndürme) Nedir?
Dönme, bir şeklin veya nesnenin bir nokta etrafında belirli bir açı kadar hareket ettirilmesidir. Bu harekette şeklin boyutu veya biçimi değişmez, sadece konumu değişir. Günlük hayatta dönmeye birçok örnek verebiliriz: bir tekerleğin dönmesi, bir saatin yelkovanının hareketi veya bir dansçının kendi etrafında dönmesi gibi.
- 📍 Dönme Merkezi: Şeklin etrafında döndüğü sabit noktadır.
- 📐 Dönme Açısı: Şeklin ne kadar döndürüleceğini belirten açıdır. Genellikle derece cinsinden ifade edilir (örneğin, 90°, 180°, 270°).
- 🧭 Dönme Yönü: Şeklin saat yönünde mi yoksa saat yönünün tersine mi döndürüleceğini belirtir. Matematikte genellikle saat yönünün tersi pozitif yön olarak kabul edilir.
🤔 2026 TYT Döndürme Soruları Nasıl Çözülür?
TYT (Temel Yeterlilik Testi) sınavında döndürme soruları genellikle geometri konuları içerisinde yer alır. Bu soruları çözmek için temel geometri bilgisine ve döndürme kurallarını anlamaya ihtiyaç vardır. İşte adım adım döndürme sorularını çözme yöntemleri:
1. Soruyu Anlamak ve Verileri Belirlemek
* ❓ Soruyu dikkatlice okuyun ve neyin döndürüldüğünü, dönme merkezini, dönme açısını ve yönünü belirleyin.
* 📏 Şeklin başlangıç konumunu ve istenen dönüş sonrası konumunu anlamaya çalışın.
* 📝 Verilen bilgileri not alın ve görsel olarak canlandırmaya çalışın.
2. Temel Geometri Bilgilerini Hatırlamak
* 📐 Açıları, üçgenleri, dörtgenleri ve diğer geometrik şekilleri tanıyın.
* 📏 Uzunluk, alan ve çevre hesaplamalarını bilin.
* 📍 Koordinat sistemi ve noktaların koordinatları hakkında bilgi sahibi olun.
3. Döndürme Kurallarını Uygulamak
* 🔄
90° Döndürme: Bir noktayı (x, y) noktası etrafında 90° döndürmek, koordinatlarını (-y, x) yapar.
* Örneğin, A(2, 3) noktasını orijin etrafında 90° döndürürsek, yeni koordinatları A'(-3, 2) olur.
* 🔄
180° Döndürme: Bir noktayı (x, y) noktası etrafında 180° döndürmek, koordinatlarını (-x, -y) yapar.
* Örneğin, B(4, -1) noktasını orijin etrafında 180° döndürürsek, yeni koordinatları B'(-4, 1) olur.
* 🔄
270° Döndürme: Bir noktayı (x, y) noktası etrafında 270° döndürmek, koordinatlarını (y, -x) yapar.
* Örneğin, C(-2, -5) noktasını orijin etrafında 270° döndürürsek, yeni koordinatları C'(-5, 2) olur.
* 🧭 Saat yönünde döndürme, saat yönünün tersine döndürmenin tersidir.
4. Çözümü Kontrol Etmek
* ✅ Elde ettiğiniz sonucun mantıklı olup olmadığını kontrol edin. Şeklin dönme sonrası konumu, verilen bilgilere uygun mu?
* 📐 Farklı bir yöntemle çözerek sonucu doğrulayın.
* 📝 Cevabınızı seçeneklerle karşılaştırın ve doğru seçeneği işaretleyin.
5. Örnek Soru Çözümü
Aşağıdaki örnek soru, döndürme konusunu daha iyi anlamanıza yardımcı olacaktır:
SORU: A(3, 4) noktası orijin etrafında saat yönünün tersine 90° döndürüldüğünde oluşan yeni noktanın koordinatları nedir?
ÇÖZÜM:
1. Nokta: A(3, 4)
2. Dönme açısı: 90° (saat yönünün tersine)
90° döndürme kuralına göre (x, y) -> (-y, x) olur.
Bu durumda, A(3, 4) -> A'(-4, 3) olur.
Yani, yeni noktanın koordinatları (-4, 3)'tür.
Umarım bu bilgiler, döndürme konusunu anlamanıza ve TYT sınavında başarılı olmanıza yardımcı olur! Başarılar!
