Onluk bozma, çıkarma işleminde, bir basamaktaki sayının yetersiz kalması durumunda, bir üst basamaktan "onluk" alarak o basamağı büyütme işlemidir. Özellikle ilkokul matematik eğitiminde temel bir kavramdır ve öğrencilerin sayısal muhakeme becerilerini geliştirmede kritik bir rol oynar.
Çıkarma işlemi yaparken, bazen bir basamaktaki sayı, çıkarılması gereken sayıdan küçük olabilir. Örneğin, 42 - 28 işlemini ele alalım. Birler basamağında 2'den 8'i çıkarmamız gerekir. Ancak 2, 8'den küçük olduğu için doğrudan çıkarma yapamayız. İşte bu noktada onluk bozma devreye girer.
Öncelikle, hangi basamakta onluk bozmaya ihtiyaç duyduğumuzu belirlemeliyiz. Yukarıdaki örnekte, birler basamağında (2 - 8) onluk bozmaya ihtiyacımız var.
Onlar basamağından (4) bir onluk alırız. Onlar basamağındaki 4, 3'e düşer. Aldığımız onluğu birler basamağına ekleriz. Birler basamağındaki 2, 12 olur.
Artık birler basamağında 12 - 8 işlemini yapabiliriz. Sonuç 4'tür. Onlar basamağında ise 3 - 2 işlemini yaparız. Sonuç 1'dir.
Birler basamağındaki sonucu (4) ve onlar basamağındaki sonucu (1) yan yana yazarak sonuca ulaşırız: 42 - 28 = 14.
Umarım bu anlatım, onluk bozma işlemini anlamanıza yardımcı olmuştur. Matematik, pratik yaptıkça daha da kolaylaşır. Başarılar!