🧮 Yüzde Nedir? Temel Kavramlar
Yüzde, bir sayının 100'e oranını ifade eder. "%" sembolü ile gösterilir. Günlük hayatta sıkça karşılaştığımız indirimler, faiz oranları, sınav sonuçları gibi birçok alanda kullanılır.
- 🍎 Yüzde Sembolü: %
- 🍎 Anlamı: Yüzde, bir bütünün 100 eşit parçaya bölünmesiyle elde edilen her bir parçayı ifade eder. Örneğin, %20, bir bütünün 20/100'ünü gösterir.
- 🍎 Hesaplama: Bir sayının yüzdesini bulmak için, o sayıyı yüzde değeri ile çarpar ve 100'e böleriz.
📐 Rasyonel Sayılar ve Yüzde İlişkisi
Rasyonel sayılar, $ rac{a}{b}$ şeklinde ifade edilebilen sayılardır (b ≠ 0). Yüzde hesaplamalarında rasyonel sayılarla sıkça karşılaşırız. Bir rasyonel sayıyı yüzde olarak ifade etmek için, paydayı 100 yapmaya çalışırız. Eğer payda 100 olmuyorsa, sayıyı 100 ile çarparız.
- 🍏 Rasyonel Sayıyı Yüzdeye Çevirme:
- 🍏 Paydayı 100 Yapma: Eğer mümkünse, rasyonel sayının paydasını 100'e eşitleyin. Örneğin, $ rac{1}{4}$ kesrini yüzdeye çevirmek için, paydayı 100 yapmak için 25 ile genişletiriz: $ rac{1}{4} = rac{25}{100} = %25$.
- 🍏 100 ile Çarpma: Eğer paydayı 100 yapmak zor ise, rasyonel sayıyı 100 ile çarpın. Örneğin, $ rac{2}{5}$ kesrini yüzdeye çevirmek için: $ rac{2}{5} * 100 = 40$. Yani, $ rac{2}{5} = %40$.
🎯 TYT'de Net Artıran Yüzde Hesaplama Taktikleri
TYT sınavında yüzde hesaplama soruları genellikle problem şeklinde gelir. Bu tür soruları çözerken dikkatli olmak ve doğru stratejiler uygulamak önemlidir.
✨ Pratik Yöntemler
- 🍋 Oran Orantı Kullanımı: Yüzde problemlerini oran orantı kurarak çözmek, çoğu zaman en kolay yoldur. Örneğin: "Bir ürünün fiyatı %20 arttırılırsa, yeni fiyatı 120 TL oluyor. Başlangıçtaki fiyatı nedir?" Bu soruyu şöyle çözebiliriz:
%120'si 120 TL ise,
%100'ü x TL'dir.
Buradan x = 100 TL bulunur.
- 🍋 Kesirlerle İfade Etme: Yüzdeleri kesirlerle ifade ederek işlemleri kolaylaştırabilirsiniz. Örneğin, %25 = $ rac{1}{4}$, %50 = $ rac{1}{2}$, %75 = $ rac{3}{4}$ gibi.
- 🍋 Hızlı Hesaplama Teknikleri:
- 🍋 Bir sayının %10'unu bulmak için sayıyı 10'a bölün.
- 🍋 Bir sayının %1'ini bulmak için sayıyı 100'e bölün.
- 🍋 %50'si yarısı demektir.
✍️ Örnek Soru Çözümü
Soru: Bir mağazada bir gömleğin fiyatı %30 indirimle 84 TL'ye satılıyor. Gömleğin indirimden önceki fiyatı kaç TL'dir?
Çözüm:
Gömleğin indirimden sonraki fiyatı, ilk fiyatının %70'ine eşittir (100 - 30 = 70). O halde:
- 🍊 %70'i 84 TL ise,
- 🍊 %100'ü x TL'dir.
Oran orantıdan: $x = rac{84 * 100}{70} = 120$ TL.
Yani, gömleğin indirimden önceki fiyatı 120 TL'dir.
📌 Unutmayın!
Yüzde hesaplama soruları pratik yaptıkça daha kolay gelecektir. Bol bol soru çözerek farklı soru tiplerine aşina olun ve yukarıdaki taktikleri kullanarak hızınızı artırın. Başarılar!
