Umay Ana'nın kökenleri, Orta Asya'daki eski Türk topluluklarının inançlarına kadar uzanır. Kelime anlamı olarak "rahim, ana rahmi" gibi anlamlara gelen "Umay", aynı zamanda koruyucu ruh, ebe, yardımcı anlamlarını da taşır. Umay Ana, genellikle kanatlı, nur yüzlü, genç bir kadın olarak tasvir edilir. Elinde hayat ağacı veya çocuk sembolleri bulunur.
Şamanizmde Umay Ana, doğum ve yaşam döngüsünün ayrılmaz bir parçası olarak kabul edilir. Şamanlar, Umay Ana'nın gücünü kullanarak hamile kadınları korur, doğumları kolaylaştırır ve yeni doğan bebeklere sağlık ve uzun ömür dilerler. Umay Ana'ya adanan ritüellerde, dualar edilir, adaklar adanır ve özel semboller kullanılır.
Umay Ana inancı, günümüzde de Anadolu'nun ve Orta Asya'nın bazı bölgelerinde yaşamaya devam etmektedir. Özellikle kırsal kesimlerde, çocuk sahibi olmak isteyen kadınlar, Umay Ana'ya adaklar adar, türbelerini ziyaret eder ve şifa dilerler. Umay Ana'nın sembolleri, evlerde ve eşyalarda nazarlık olarak kullanılır.
Umay Ana kültü, Türk kültürünün ve inanç sisteminin önemli bir parçasıdır. Bu kült, kadının toplumdaki rolünü, anneliğin kutsallığını ve çocukların değerini vurgular. Umay Ana, sadece bir mitolojik figür değil, aynı zamanda şefkatin, korumanın ve bereketin sembolüdür. Umay Ana kültünü yaşatmak, geçmişimizle bağımızı güçlendirmek ve kültürel mirasımızı gelecek nesillere aktarmak açısından büyük önem taşır.
