üretim yönetimi ve verimlilik analizi vize soruları

Question

Üretim yönetimi ve verimlilik analizi dersinden vize sınavına hazırlanıyorum. Konular biraz karışık geliyor, özellikle verimlilik analizi kısmında zorlanıyorum.

Answer 1

📊 Üretim Yönetimi ve Verimlilik Analizi Vize Soruları

Üretim yönetimi ve verimlilik analizi dersi vize sınavına hazırlık için potansiyel soru tipleri ve çözüm yaklaşımları aşağıda sunulmuştur. Bu sorular, temel kavramları anlamanızı ve uygulamaya dökebilmenizi amaçlamaktadır.

🏭 Üretim Planlama ve Kontrol

• 🗓️ Üretim planlama nedir? Üretim planlamanın temel amaçlarını ve süreçlerini açıklayınız.
• 🧭 Ana üretim çizelgesi (MPS) nedir? MPS'nin oluşturulmasında dikkate alınması gereken faktörleri belirtiniz.
• 📦 Malzeme ihtiyaç planlaması (MRP) nedir? MRP'nin girdi ve çıktılarını örneklerle açıklayınız.
• ⏱️ Kapasite planlaması nedir? Kapasite planlamasının farklı türlerini (kaba kapasite planlama, detaylı kapasite planlama vb.) karşılaştırınız.
• 🚦 Tam zamanında üretim (JIT) nedir? JIT'in temel prensiplerini ve avantajlarını/dezavantajlarını tartışınız.

📈 Verimlilik Analizi

• 🧮 Verimlilik nedir? Verimlilik ölçümünün önemini ve farklı verimlilik ölçütlerini (işgücü verimliliği, malzeme verimliliği, enerji verimliliği vb.) açıklayınız.
• 📊 Toplam faktör verimliliği (TFV) nedir? TFV'nin hesaplanma yöntemini bir örnekle gösteriniz.
• 📉 Verimlilik artışı için hangi yöntemler kullanılabilir? Sürekli iyileştirme (Kaizen), altı sigma gibi yöntemlerin verimliliğe etkilerini değerlendiriniz.
• 🔍 Verimlilik analizinde kullanılan temel araçlar nelerdir? Pareto analizi, balık kılçığı diyagramı (Ishikawa diyagramı) gibi araçların kullanım alanlarını açıklayınız.
• ⚙️ Bir üretim hattında, 5 işçi günde 400 adet ürün üretmektedir. İşgücü maliyeti ₺80/saat ve birim ürünün satış fiyatı ₺15'dir.
  a) İşgücü verimliliğini hesaplayınız.
  b) Eğer üretim hattına yapılan bir iyileştirme ile aynı işçi sayısı ile günde 500 adet ürün üretilirse, verimlilik artışını yüzde olarak hesaplayınız.

📊 Stok Yönetimi

• 📦 Stok yönetimi nedir? Stok yönetiminin amaçlarını ve önemini açıklayınız.
• 💰 Ekonomik sipariş miktarı (EOQ) nedir? EOQ modelinin varsayımlarını ve formülünü açıklayınız.
  $EOQ = \sqrt{\frac{2DS}{H}}$ (D: Yıllık talep, S: Sipariş maliyeti, H: Elde tutma maliyeti)
• ⏳ Yeniden sipariş noktası (ROP) nedir? ROP'nin hesaplanmasında dikkate alınması gereken faktörleri belirtiniz.
• 🛡️ Güvenlik stoğu nedir? Güvenlik stoğunun neden gerekli olduğunu ve nasıl belirlendiğini açıklayınız.
• 🏷️ ABC analizi nedir? ABC analizinin stok yönetimi açısından önemini ve nasıl uygulandığını açıklayınız.

🧱 Kalite Yönetimi

• 💯 Kalite nedir? Kalite yönetiminin temel prensiplerini ve amaçlarını açıklayınız.
• ⚙️ Toplam kalite yönetimi (TKY) nedir? TKY'nin temel unsurlarını ve faydalarını tartışınız.
• 📊 İstatistiksel süreç kontrolü (SPC) nedir? SPC'nin temel araçlarını (kontrol kartları, histogramlar vb.) açıklayınız.
• 📏 Altı Sigma nedir? Altı Sigma'nın temel prensiplerini ve DMAIC (Tanımla, Ölç, Analiz Et, İyileştir, Kontrol Et) döngüsünü açıklayınız.
• 📝 ISO 9001 standardı nedir? ISO 9001'in temel gerekliliklerini ve bir işletmeye sağladığı faydaları açıklayınız.

➕ Optimizasyon ve Simülasyon

• 🎯 Doğrusal programlama (DP) nedir? DP'nin üretim yönetimi problemlerinin çözümünde nasıl kullanıldığını bir örnekle açıklayınız.
• 💻 Simülasyon nedir? Simülasyonun üretim sistemlerinin analizinde ve tasarımında nasıl kullanıldığını açıklayınız.
• ⏱️ Bir fabrikada iki farklı ürün (A ve B) üretilmektedir. Ürün A'nın birim karı ₺5 ve ürün B'nin birim karı ₺8'dir. Ürün A'nın üretimi için 2 saat işgücü ve 1 saat makine zamanı gerekmektedir. Ürün B'nin üretimi için ise 1 saat işgücü ve 3 saat makine zamanı gerekmektedir. Toplamda 100 saat işgücü ve 120 saat makine zamanı mevcuttur.
  a) Bu problemi doğrusal programlama modeli olarak formüle ediniz.
  b) Amaç fonksiyonunu ve kısıtları belirtiniz.