Merkezi O noktası olan bir çemberde, çap uzunluğu 20 cm ise, merkezden 6 cm uzaklıkta bulunan bir kirişin uzunluğu kaç cm'dir?
A) 12Merhaba sevgili öğrenciler! Bu problemde, bir çemberin temel özelliklerini ve Pisagor teoremini kullanarak bir kirişin uzunluğunu bulacağız. Adım adım ilerleyerek bu tür soruları nasıl çözeceğimizi öğrenelim.
Soruda bize çemberin çap uzunluğunun $20 \text{ cm}$ olduğu verilmiş. Çap, yarıçapın iki katıdır. Bu durumda yarıçap ($r$) şu şekilde bulunur:
$r = \frac{\text{Çap}}{2} = \frac{20 \text{ cm}}{2} = 10 \text{ cm}$.
Demek ki çemberimizin yarıçapı $10 \text{ cm}$'dir.
Çemberin merkezinden bir kirişe indirilen dikme, kirişi iki eşit parçaya böler. Bu bilgi, bu tür problemlerde anahtar rol oynar.
Şimdi bir hayali üçgen oluşturalım:
Bu üç nokta (O, H, A) bir dik üçgen oluşturur. Bu üçgende:
OHA dik üçgeninde Pisagor teoremini uygulayarak $HA$ uzunluğunu bulabiliriz. Pisagor teoremi, bir dik üçgende dik kenarların karelerinin toplamının hipotenüsün karesine eşit olduğunu söyler:
$(OH)^2 + (HA)^2 = (OA)^2$
Bilinen değerleri yerine yazalım:
$(6)^2 + (HA)^2 = (10)^2$
$36 + (HA)^2 = 100$
Şimdi $(HA)^2$ değerini bulmak için $36$'yı eşitliğin diğer tarafına atalım:
$(HA)^2 = 100 - 36$
$(HA)^2 = 64$
$HA$ uzunluğunu bulmak için $64$'ün karekökünü alalım:
$HA = \sqrt{64}$
$HA = 8 \text{ cm}$
Bu, kirişin yarısının uzunluğudur.
Merkezden kirişe indirilen dikme kirişi iki eşit parçaya böldüğü için, kirişin tamamının uzunluğu $HA$ uzunluğunun iki katıdır:
Kiriş Uzunluğu $= 2 \times HA$
Kiriş Uzunluğu $= 2 \times 8 \text{ cm}$
Kiriş Uzunluğu $= 16 \text{ cm}$
Bu adımları takip ederek, merkezden belirli bir uzaklıktaki bir kirişin uzunluğunu kolayca bulabiliriz. Unutmayın, çemberin özellikleri ve Pisagor teoremi geometri problemlerinde en büyük yardımcılarınızdır!
Cevap B seçeneğidir.