Mitoz bölünmenin evreleri ile ilgili aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?
A) Profaz - sentriyollerin kutuplara hareketi
B) Metafaz - kromozomların ekvatoral dizilişi
C) Anafaz - kromatitlerin ayrılması
D) Telofaz - DNA'nın eşlenmesi
Sevgili öğrenciler, mitoz bölünme, tek hücreli canlılarda üremeyi, çok hücreli canlılarda ise büyüme, gelişme ve yıpranan dokuların onarımını sağlayan çok önemli bir hücre bölünmesi çeşididir. Bu bölünme, birbirini takip eden belirli evrelerden oluşur. Şimdi sorumuzdaki eşleştirmeleri adım adım inceleyelim:
- A) Profaz - sentriyollerin kutuplara hareketi: Profaz, mitozun ilk ve en uzun evresidir. Bu evrede çekirdek zarı ve çekirdekçik erimeye başlar, kromatin iplikler kısalıp kalınlaşarak kromozomları oluşturur. Aynı zamanda, hayvan hücrelerinde sentrozomlar (sentriyolleri içeren yapılar) birbirlerinden uzaklaşarak hücrenin zıt kutuplarına doğru hareket etmeye başlar ve aralarında iğ iplikleri oluşur. Bu nedenle, bu eşleştirme doğrudur.
- B) Metafaz - kromozomların ekvatoral dizilişi: Metafaz evresinde, iğ iplikleri kromozomların sentromer bölgelerine tutunur. Kromozomlar, hücrenin tam ortasında, ekvatoral düzlemde (metafaz plağı) tek sıra halinde dizilirler. Bu diziliş, kromatitlerin sonraki evrede eşit şekilde ayrılmasını sağlar. Bu nedenle, bu eşleştirme de doğrudur.
- C) Anafaz - kromatitlerin ayrılması: Anafaz, mitozun en hızlı evrelerinden biridir. Bu evrede, her bir kromozomu oluşturan kardeş kromatitler sentromerlerinden ayrılarak zıt kutuplara doğru hareket etmeye başlar. Artık her bir kromatit, bağımsız bir kromozom olarak kabul edilir. Bu nedenle, bu eşleştirme doğrudur.
- D) Telofaz - DNA'nın eşlenmesi: Telofaz, mitozun son evresidir. Bu evrede, kutuplara ulaşan kromozomlar tekrar kromatin iplikler haline dönüşür, çekirdek zarı ve çekirdekçik yeniden oluşur, iğ iplikleri kaybolur. Hücrede iki yeni çekirdek oluşur ve genellikle bu evreyle birlikte sitoplazma bölünmesi (sitokinez) başlar. Ancak DNA'nın eşlenmesi (replikasyonu) mitoz bölünme evrelerinde değil, hücre döngüsünün interfaz (ara evre) aşamasının S (sentez) evresinde gerçekleşir. Mitoz başlamadan önce hücrenin genetik materyali iki katına çıkarılır. Bu nedenle, bu eşleştirme yanlıştır.
Mitoz bölünme evrelerinde DNA eşlenmesi gerçekleşmez. DNA eşlenmesi, hücrenin bölünmeye hazırlanma aşaması olan interfazda meydana gelir.
Cevap D seçeneğidir.
