Sevgili öğrenciler, bu soruyu adım adım inceleyerek birlikte çözelim. Elektroskoplar, bir cismin yüklü olup olmadığını ve yükünün işaretini anlamamıza yardımcı olan basit ama etkili araçlardır.
- 1. Elektroskobun Başlangıç Durumu: Soruda elektroskobun yapraklarının açık durduğu ve pozitif yüklü olduğu belirtiliyor. Bu, elektroskobun tamamında (topuzundan yapraklarına kadar) pozitif yük fazlalığı olduğu anlamına gelir. Yapraklar da pozitif yüklü olduğu için birbirlerini iterek açık dururlar.
- 2. Gözlem: Yüklü bir cisim elektroskoba yaklaştırıldığında yaprakların daha da açıldığı gözlemleniyor. Yaprakların daha da açılması, yapraklardaki yük miktarının (ve dolayısıyla birbirlerini itme kuvvetinin) arttığı anlamına gelir.
- 3. Yüklerin Etkileşimi (Etki ile Elektriklenme): Bir cisim yüklü bir elektroskoba yaklaştırıldığında, elektroskop içindeki serbest yükler (elektronlar) hareket eder. Zıt yükler birbirini çekerken, aynı yükler birbirini iter.
- 4. Yaklaştırılan Cismin Yükünü Değerlendirme:
- Eğer yaklaştırılan cisim pozitif yüklü olsaydı: Elektroskop zaten pozitif yüklü. Yaklaşan pozitif cisim, elektroskoptaki pozitif yükleri (veya elektron eksikliğini) daha da aşağıya, yani yapraklara doğru itecektir. Bu durumda yapraklardaki pozitif yük miktarı artar, dolayısıyla birbirlerini daha güçlü iterler ve yapraklar daha da açılır. Bu durum, sorudaki gözlemle uyumludur.
- Eğer yaklaştırılan cisim negatif yüklü olsaydı: Elektroskop pozitif yüklü. Yaklaşan negatif cisim, elektroskoptaki pozitif yükleri (veya elektron eksikliğini) yukarıya, topuza doğru çekecektir. Aynı zamanda, elektroskoptaki serbest elektronları (eğer varsa) aşağıya, yapraklara doğru itecektir. Her iki durumda da yapraklardaki net pozitif yük miktarı azalır. Bu da yaprakların birbirini itme kuvvetinin azalmasına ve yaprakların bir miktar kapanmasına neden olur. Bu durum, sorudaki gözlemle çelişir.
- 5. Sonuç: Yaprakların daha da açılması için, elektroskobun yapraklarındaki yük miktarının artması gerekir. Bu da ancak yaklaştırılan cismin, elektroskobun kendi yüküyle (pozitif) aynı işaretli olması, yani pozitif olması durumunda gerçekleşir.
Bu nedenle, yaklaştırılan cismin kesinlikle pozitif yüklü olması gerekir.
Cevap A seçeneğidir.
