8. "Bu kitapta öykü, roman, şiir ve deneme türlerine yer verilmiş."
Bu cümlede virgülün görevi aşağıdakilerden hangisidir?
A) Cümle içindeki ara sözleri ayırmak
B) Eş görevli sözcükleri ayırmak
C) Hitap ifadelerinden sonra kullanmak
D) Tarihlerin yazılışında gün, ay, yılı ayırmak
İlk olarak, verilen cümleyi dikkatlice okuyalım: "Bu kitapta öykü, roman, şiir ve deneme türlerine yer verilmiş."
Cümledeki virgüllerin hangi kelimeler arasında kullanıldığına bakalım: "öykü, roman, şiir ve deneme".
Burada "öykü", "roman", "şiir" ve "deneme" kelimeleri, kitabın içinde yer verilen farklı edebi türleri ifade etmektedir. Bu kelimeler, cümlede aynı görevi üstlenen (kitapta yer verilen türler olma) ve art arda sıralanan sözcüklerdir.
Şimdi seçenekleri inceleyelim:
A) Cümle içindeki ara sözleri ayırmak: Ara sözler, cümlenin anlamını tamamlayan ancak çıkarıldığında cümlenin temel anlamını bozmayan ek bilgilerdir ve genellikle iki virgül arasında yer alır. Buradaki kelimeler birer ara söz değil, cümlenin temel ögelerinden bir listeyi oluşturmaktadır. Bu nedenle A seçeneği yanlıştır.
B) Eş görevli sözcükleri ayırmak: "Öykü", "roman", "şiir" ve "deneme" kelimeleri, cümlede "türler" kavramını açıklayan, aynı görevde (sıralı isimler) bulunan sözcüklerdir. Türkçede eş görevli sözcük veya sözcük gruplarını ayırmak için virgül kullanılır. Bu tanım, cümlemizdeki virgülün kullanımına tam olarak uymaktadır.
C) Hitap ifadelerinden sonra kullanmak: Cümlede "Sevgili arkadaşlar," veya "Değerli öğretmenim," gibi bir hitap ifadesi bulunmamaktadır. Bu nedenle C seçeneği yanlıştır.
D) Tarihlerin yazılışında gün, ay, yılı ayırmak: Cümlede herhangi bir tarih bilgisi (örneğin "23 Nisan 1920") yer almamaktadır. Bu nedenle D seçeneği yanlıştır.
Görüldüğü gibi, cümlede virgül, aynı görevde olan "öykü", "roman" ve "şiir" kelimelerini birbirinden ayırmak için kullanılmıştır.
