7. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde fiil, öznenin yaptığı işi kendisine yönelttiğini belirtmektedir?
A) Misafirler saatlerce ağırlandı.
B) Çiçekler her sabah sulanıyor.
C) Kız güzelce tarandı.
D) Sınav sonuçları açıklandı.
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, fiilin öznenin yaptığı işi kendisine yönelttiği cümleyi bulmamız isteniyor. Bu tür fiillere dönüşlü fiil denir. Dönüşlü fiillerde, işi yapan da işten etkilenen de öznedir. Yani özne, eylemi kendi üzerinde gerçekleştirir. Genellikle fiil köküne "-n" veya "-l" ekleri getirilerek oluşturulurlar.
- A) Misafirler saatlerce ağırlandı.
- Burada "ağırlanmak" fiili kullanılmıştır. Misafirler kendi kendilerini ağırlamazlar, başkaları tarafından ağırlanırlar. Bu bir edilgen (pasif) fiildir. İş başkası tarafından yapılmış, misafirler bu işten etkilenmiştir.
- B) Çiçekler her sabah sulanıyor.
- "Sulanmak" fiili de edilgendir. Çiçekler kendi kendilerini sulamazlar, bir başkası tarafından sulanırlar. İş başkası tarafından yapılmış, çiçekler bu işten etkilenmiştir.
- C) Kız güzelce tarandı.
- Burada "taranmak" fiili kullanılmıştır. Kız, saçlarını kendi kendine taramıştır. Yani işi yapan da (kız) işten etkilenen de (kız) aynı kişidir. Özne, eylemi kendi üzerinde gerçekleştirmiştir. Bu bir dönüşlü fiildir.
- D) Sınav sonuçları açıklandı.
- "Açıklanmak" fiili de edilgendir. Sınav sonuçları kendi kendilerini açıklamazlar, bir başkası tarafından açıklanırlar. İş başkası tarafından yapılmış, sınav sonuçları bu işten etkilenmiştir.
Yukarıdaki açıklamalara göre, öznenin yaptığı işi kendisine yönelttiği cümle C seçeneğidir.
Cevap C seçeneğidir.
